يَوْمَ تَجِدُ كُلُّ نَفْسٍ ما عَمِلَتْ مِنْ خَيْرٍ مُحْضَراً
. « 1 » عين أعمال خير و عين أعمال شرّ را مىبيند . از كجا عمل را مىيابد و مىبيند ؟ از روى نسخهاى كه برداشته شده است .
كيفيّت ارائهء اعمال در روز قيامت
در « تفسير عيّاشى » از خالد بن نَجيح از حضرت صادق عليه السّلام وارد است كه :
قَالَ : إذَا كَانَ يَوْمُ الْقِيَمَةِ دُفِعَ إلَى الإنْسَانِ كِتَابُهُ ثُمَّ قِيلَ لَهُ : اقْرَأْ ! قُلْتُ : فَيَعْرِفُ مَا فِيهِ ؟ فَقَالَ : إنَّ اللهَ يُذَكِّرُهُ ؛ فَمَا مِنْ لَحْظَةٍ وَ لَا كَلِمَةٍ وَ لَا نَقْلِ قَدَمٍ وَ لَا شَىْءٍ فَعَلَهُ إلَّا ذَكَّرَهُ كَأَنَّهُ فَعَلَهُ تِلْكَ السَّاعَةَ . فَلِذَلِكَ قَالُوا :
« يا وَيْلَتَنا ما لِهذَا الْكِتابِ لا يُغادِرُ صَغِيرَةً وَ لا كَبِيرَةً إِلَّا أَحْصاها
. « 2 » » « 3 »
« ميفرمايد : چون روز قيامت بر پا شود ، نامهء عمل هر كس به او داده مىشود و سپس به او گفته مىشود : بخوان ! راوى گويد : عرض كردم : آيا آنچه در آن نامهء عمل است اين شخص مىشناسد و مىفهمد ؟
حضرت فرمود : خداوند او را مىفهماند و متذكّر مىكند ، و بنابراين هيچ لحظهاى بر او وارد نشده است ، و كلمهاى از او صادر نگرديده است ، و يك گام برنداشته است ، و هيچ عملى را انجام
هامش
( 1 ) صدر آيه 30 ، از سورهء 3 : ءَال عمران
( 2 ) قسمتى از آيه 49 ، از سورهء 18 : الكهف
( 3 ) « تفسير عيّاشى » ج 2 ، ص 284 در ذيل آيه 14 از سورهء بنى إسرآئيل در تعليقه ؛ و ص 328 در ذيل آيه 49 از سورهء كهف - ( م )