كثرت حديث از رسول الله مانند ندارد درحالىكه همانطور كه گفتيم : فقط يك سال و نه ماه با پيغمبر مصاحبت داشته است .
أبو محمّد بن حَزْم ذكر نموده است كه : « مُسْند » بَقِىّ بن مَخْلَد « 1 » فقط از حديث أبوهريره به تعداد 5374 حديث را در بردارد كه بخارى 446 حديث از آن را روايت كرده است و اين موجب آن شده است كه صحابه أحاديث أبو هريره را إنكار كرده و وى را همانطور كه بعداً خواهيم ديد مرد مُنْكَرى به شمار آورند .
اين حقيقتى است معروف و مشهور ، و ليكن ما او را طبق روايت بخارى و غير او « 2 » چنين مىيابيم كه ميگويد :
« ما مِنْ أصْحابِ النَّبىِّ أحَدٌ أكْثَرَ حَديثاً مِنِّى إلَّا ما كانَ مِنْ عَبْدِ اللهِ بْنِ عَمْروٍ ؛ « 3 » فَقَدْ كانَ يَكْتُبُ وَ لَا أكْتُبُ . » « 4 »
« هيچ يك از أصحاب پيغمبر روايتشان از من بيشتر نيست مگر آنچه از عبد الله ابن عمرو مىباشد ؛ زيرا كه او حديث را مىنوشت و من نمىنوشتم . »
اينك اگر فحص و جستجوئى از تمام مرويّات ابن عمرو انجام دهيم چنين
هامش
( 1 ) وى أبو عبد الرّحمن بَقىّ بن مَخلَد أندلسى است كه از حفّاظ حديث و أئمّهء دين بوده و أندلس را از علم سرشار خود پر كرده است . او تفسيرى دارد كه آن را بر تفسير ابن جرير فضيلت دادهاند و براى او در حديث ، مصنَّف كبير اوست كه در آن حديث هر صحابى را بر اساس فقه و بيان احكام مرتّب گردانيده است . بنابراين آن مصنَّف و مسند مىباشد . او مردى بود حرّ و آزاد و از أحدى تقليد نكرد . در سنهء 181 ه متولّد و در سنهء 27 وفات يافت . [ تعليقه ]
( 2 ) ص 167 ، ج 1 ، « فتح البارى » . [ تعليقه ]
( 3 ) وى يكى از عبداللههاى سه گانه مىباشد كه از كعب الاحبار روايت كردهاند و در روز جنگ يرموك به دو بار شتر ( زاملتين ) از كتب أهل كتاب رسيد و آن دو را براى مردم نقل و روايت مىنمود . و بدين سبب بود كه عدّهء كثيرى از أئمّهء تابعين از أخذ روايت از او تجنّب مىورزيدند و به وى گفته مىشد : « لَا تُحَدِّثْنا عنِ الزّامِلتَين . » « براى ما از آن دو بار شتر كتاب حديث مگو . » [ تعليقه ]
( 4 ) اين قضيّه را ابن حجر در ص 167 از ج 1 ، « فتح البارى » آورده است و در « مسند » أحمد از أبو هريره روايت است كه : « أنَّ ابنَ عَمرو كانَ يكتبُ بيَده و كنتُ لا أكتُبُ بيَدى . » « ابن عمرو با دستش مىنوشت و من با دستم نمىنوشتم . » [ تعليقه ]