رسيدن به كمال شمرده شود وهدف به اين معنا در سراسر جهان ، اعم از جماد و گياه وجاندار وجود دارد واينجاست كه مىگوييم : تكامل هر موجودى هدف آفرينش است . قرآن مجيد بر وجود هدف در سراسر جهانِ آفرينش تصريح كرده ومىفرمايد :
« الَّذِينَ . . . وَيَتَفَكَّرُونَ فِى خَلْقِ السَّمواتِ وَالأَرضِ رَبَّنا ما خَلَقْتَ هذا باطِلًا » « 1 » ؛
و كسانى كه در آفرينش آسمانها و زمين به تفكر پرداخته ومىگويند : پروردگارا ! كاخ عظيم خلقت را بى هدف نيافريدهاى .
هدف نهايى
در يك كارخانهء عظيم ريسندگى و يا بافندگى و يا مؤسسه پتروشيمى وپالايشگاههاى نفت ، دستگاههاى مختلفى كار مىكنند . هرماشينى براى خود كار ويژهاى انجام مىدهد ، ولى هنگامى كه محصول كارخانه را براى فروش به بازار عرضه مىدارند ، معلوم مىشود كه فعاليتهاى دهها ماشين وآلات ودستگاههاى مختلف ، مقدمهء توليد محصول خاص بوده است . هر چند هر دستگاه وماشينى در ظاهر براى خود وظيفهء خاصى را تعقيب مىكرد ، اما مجموع اين كارها وهدفهاى جزئى ، مقدمهء پيدايش هدف عالى و بالاتر بوده است .
هامش
( 1 ) . آل عمران ( 3 ) آيهء 191 .