3 . آغاز جنگ از آنان بود
جرم سوم آنان اين بود كه آنان نبرد را آغاز كردند . آنان بودند كه جنگهاى بدر ، احد و احزاب را بر پيامبر تحميل كردند ، چنانكه مىفرمايد : « وَهُمْ بَدَؤُكُمْ أَوَّلَ مَرَّةٍ » .
از آنجا كه در ميان ياران پيامبر ، افراد زبون و ترسو وجود داشت ، براى تحريك اين گروه مىفرمايد :
« أَتَخْشَوْنَهُمْ وَاللَّه أَحَقُّ أَنْ تَخْشَوْهُ ؛
آيا از مشركان مىترسيد ؟ خدا شايسته است كه از مخالفت با او بترسيد » .
عوامل احساسى آيات جهاد
1 . شما مظهر اراده الهى هستيد
قرآن در بخش زير ، سربازاناسلام را آن چنان به خدا نزديك مىداند كه ، آنان را مظهر ارادهء خدا و مجريان مشيّت الهى معرفى مىكند و مىگويد :
« يُعَذِّبْهُمُ اللَّهُ بِأيَديكُمْ ؛
خدا مىخواهد مشركان را بهدست شما كيفر دهد . ( يعنى شما آن چنان به خدا نزديك هستيد كه ، خدا مىخواهد كار خود را از طريق شما انجام دهد ) » .
افرادى كه ذوق و فهم قرآنى ندارند ، شايد اين آيه را گواه بر مذهب جبر بگيرند و بگويند : بشر آلت بىاراده خداست و انسان مانند ارّه و رندهء نجّار است و برطبق مشيّت الهى كار مىكند . ولى آنان در اين انديشه سخت در اشتباهند ، زيرا اصولًا آيه ناظر به اين مسألهء بغرنج فلسفى نيست . هدف آيه ، تهييج احساسات سربازان اسلام به سوى جهاد است و آنان را آنچنان به خدا نزديك