حرمت جان
درآمد :
حق حيات يكى از بنيادى ترين حقوق انسانها است . در واقع اين حق ، ارزشى ايمانى است كه از اصل احترام به ديگران و به رسميت شناختن تمام حقوق مردم سرچشمه مى گيرد . از اين رهگذر است كه قرآن كريم حرمت جان انسان را از بزرگترين حقوق دانسته است .
در واقع ارتكاب قتل جنايتى معمولى نيست ، چرا كه اولًا مخالف با فطرت بشرى است ، ثانياً از مصاديق ستم تلقّى مىشود . زيرا كه فرد قاتل حقّ حيات را از يك انسان سلب مىكند .
از اين رو خداوند متعال براى حفاظت از جان مردم وبزرگداشت ارزش حيات ، براى اولياى مقتولى كه به ستم كشته شده است اختياراتى قرار داده وممنوعيت قتل نفس را به عنوان پيمانى اجتماعى مقرر نموده ، همچنانكه قصاص را نيز تضمين كننده حيات اجتماعى دانسته است .
1 - ارزش حيات
خداى سبحان مى فرمايد :
مِنْ أَجْلِ ذلِكَ كَتَبْنَا عَلَى بَنِى إِسْرَائِيلَ أَنَّهُ مَنْ قَتَلَ نَفْساً بِغَيْرِ نَفْسٍ أَوْ فَسَادٍ فِى الْأَرْضِ فَكَأَنَّمَا قَتَلَ النَّاسَ جَمِيعاً وَ مَنْ أَحْيَاهَا فَكَأَنَّمَا أَحْيَا النَّاسَ جَمِيعاً وَ لَقَدْ جَاءَتْهُمْ رُسُلُنَا بِالْبَيِّنَاتِ ثُمَّ إِنَّ كَثِيراً مِنْهُمْ بَعْدَ ذلِكَ فِى الْأَرْضِ لَمُسْرِفُونَ « مائده ، 32 »
« به همين جهت ، بر بنى اسرائيل مقرر داشتيم كه هر كس ، انسانى را بدون ارتكاب قتل يا فساد در روى زمين بكشد ، چنان است كه گويى همه انسانها را كشته و هر كس ، انسانى را از مرگ رهايى بخشد ، چنان است كه گويى همه مردم را زنده كرده است . ورسولان ما دلايل روشن براى بنى اسرائيل آوردند ، اما بسيارى از آنها ، پس از آن در روى زمين ، تعدى واسراف كردند » .
رهيافت وحى
برخوردارى از ويژگيهاى رفتارى ناپسند ، مانند خودبزرگ بينى و همچنين حسد ، در واقع حيات و زندگى انسانى را به خطر مى اندازد ، از اين رو مؤمنان بايد در جهت