برقرارى آنها امر كرده است ، خواه اين پيوند ، « همچون ولايت رسول خدا ( ص ) و اهل بيت ( عليهم السلام ) » پيوندى الهى باشد ، خواه « همچون صله رحم و يا حتى همچون برقرارى پيوند با مؤمنان وپيوند با همسايگان وهمشهريان وهمخونان » پيوندى ميان بشرى كه شرع بدان امر كرده ، باشد .
در آيه ششم سوره احزاب ذكر شده است كه بنيادى ترين پيوندى كه بايد مؤمنان بدان دست يازند ولايت الهى است ، پيوندى كه راهبر مؤمنان است ، آن رهبرى كه نسبت به ايشان از خودشان سزاوارتر است ، ومؤمنان حقّ گزينش دمسازى جز آن را ندارند .
پس از آن نوبت به صله رحم « برقرارى پيوند خويشى » ميان مؤمنان مى رسد ، كه هر يك نسبت به آن از ديگرى سزاوارتراند . در واقع ايشان وارثان يكديگرند وبرخى از ايشان پرداخت ديه را « در برخى موارد قضايى » به جاى ديگرى برعهده مى گيرند ، همچنان كه برقرار ساختن پيوند هميارى ميان يكديگر در امور معاش وگذران زندگى نيز الزامى است .
اما در باب رابطه مؤمنان با خويشان غير مؤمن خود بايد گفت كه : چنين رابطه هايى را نمى توان كاملا گسست ، بلكه جايز است مؤمنان به ايشان نيكى هم بكنند .
از مجموع اين رهيافتها مى توان احكام زير را استنباط كرد :
احكام :
1 - همواره بايد احكام شريعت را بر پيوندهاى خويشى مقدّم دانست . به عنوان نمونه اگر يكى از خويشان به خاطر انجام گناهى سزاوار كيفر ومجازات شود ، نمى توان ميانجى گرى كرد و از او در برابر حكم شرع پشتيبانى نمود .
2 - هر مسلمانى بايد در درجه اول ومقدم بر هر پيوندى و پيش از انتساب به خانواده و يا خاندان وعشيره ، خود را يكى از اعضاى جامعه مؤمنان بداند ، بنابراين سرزمين ايمان « يا دار الايمان » وطن مسلمان ونخستين جايى است كه هر مسلمان بدان منتسب است . از اين رو اگر عشيره اى در و طرف مرز ميان سرزمين كفر واسلام پراكنده شوند ، به طورى كه بخشى از اعضاى عشيره در
احكام معاملات (فارسى) — صفحة 181
مساهمون: السيد محمد تقي المدرسي
ص١٨١