ميراث مىبرد ، و كمتر جايى است كه قرآن از نعمتهاى مادّى در بهشت يا در دنيا سخن گويد و آن را با بيان نعمتهاى معنوى كه لذّتش ژرفتر و شادمانيش پايندهتر است همراه نياورد . [ 73 ] « لَكُمْ فِيها فاكِهَةٌ كَثِيرَةٌ مِنْها تَأْكُلُونَ - در آنجا برايتان ميوههاى بسيار هست كه از آنها مىخوريد . » ميوه چيزى است كه انسان آن را به عنوان تفنّن ( و افزون بر غذا ) « 81 » مىخورد و غذاى اصلى نيست پس ميوه در آنجا بسيار است كه مؤمنان آن را براى نعمت يا بى و لذّت جويى مىخورند و براى نيازمندى و ضرورت نيست . [ 74 ] و در برابر مؤمنان در آنجا مجرمان و تبهكاراناند . « إِنَّ الْمُجْرِمِينَ فِي عَذابِ جَهَنَّمَ خالِدُونَ همانا تبهكاران در عذاب جهنّم جاويداناند . » پس تبهكارى ( و ارتكاب جرمها ) سبب جاودانگى ( عذاب ) است ، زيرا همهء گناهان به جاودان ماندن در عذاب جهنّم نمىانجامد . [ 75 ] « لا يُفَتَّرُ عَنْهُمْ وَ هُمْ فِيهِ مُبْلِسُونَ - عذابشان كاهش نمىيابد و آنها از نوميدى خاموش باشند . » / 521 پس براى تبهكاران اميدى نباشد كه از عذاب رهايى يابند ، چه هيچ تخفيفى به آنها نمىدهند و آنها خود در آنها عذاب خموشند و اميد رهايى ندارند . [ 76 ] آيا خدا وقتى آنها را بدين سرنوشت درآورده به آنان ستم كرده است ؟ هرگز . . . « وَ ما ظَلَمْناهُمْ وَ لكِنْ كانُوا هُمُ الظَّالِمِينَ - ما به آنها ستمى نكردهايم ، آنها خود به خويشتن ستم كردهاند ، » زيرا خدا پيامبران را براى آنها مبعوث كرد ، و با دادن نعمتها آنها را مورد تفقّد قرار داد و نواخت ، و با بخشيدن فرصتى از پى فرصتى به آنها مهلت داد ، آن گاه
تفسير هدايت (فارسى) — صفحة 519
مساهمون: احمد آرام
ص٥١٩
هامش
( 81 ) - به اصطلاح امروز به عنوان « دسر : پيش غذا يا پس غذا » - م .