در اين زمينه از امام صادق ( ع ) سؤال شد : توبهء نصوح چيست ؟ آن حضرت فرمودند :
« يَتُوبُ الْعَبْدُ مِنَ الذَّنْبِ ثُمَّ لَا يَعُودُ فِيهِ » « 1 »
بنده از گناه توبه كند و ديگر به آن باز نگردد .
بنابراين توبهء حقيقى و خالصانه بايد همراه با اصلاح اعمال و ترك بدون بازگشت گناه و معاصى باشد و اين امر بسيار مشكل مىنمايد ؛ زيرا علاوه بر اينكه رسيدن به حالت توبه ، واجب و لازم است ، حفظ و صيانت از آن حالت ارزشمند نيز لازم و ضرورى است . عبارت « لَا يَعُودُ » كه در روايات فراوانى تكرار شده است ، حاكى از تأكيد اهلبيت ( ع ) بر بقا ، دوام و ماندگارى حالت توبه در وجود انسان و عدم بازگشت به گناه مىباشد .
در اين خصوص راهكارهايى وجود دارد كه توجّه به آنها ، مىتواند موجب تنبّه و بيدارى آدمى گردد و او را به حالت ارزشمند و نورانى توبه رهنمون گردد و به منزل توبه برساند و مداومت بر اين حالت را براى وى تضمين نمايد .
در ادامه به برخى از راهكارهاى دستيابى به حالت توبه و نيز دوام و استمرار اين حالت معنوى اشاره مىشود .
1 . تضرّع و زارى به درگاه خداوند سبحان
يكى از الطاف بسيار بزرگى كه خداوند تبارك و تعالى نسبت به بندگان خويش دارد و نزد آنان مغفول است ، اينكه حضرت پروردگار ، بسيار بيشتر از خودِ آدميان ،
مشتاق كمال انسان مىباشد و در اين راستا به يارى بندگان مؤمن خود مىشتابد . « 2 »
هامش
( 1 ) . الكافى ، ج 2 ، ص 432
( 2 ) . روم / 47 : وَ كانَ حَقًّا عَلَينا نَصْرُ الْمُؤْمِنينَ