آب ، آتش ( بته ها ) و علف ( خوراك دام ) شريك هستند . يعنى هر كس حيازت كرد ملك اوست . اين روايت گر چه حكم را بيان مىكند ولى بالالتزام مى رساند كه امام اينها را ملك خويش مىداند اما به مسلمانان واگذار كرده است .
روايت ديگر :
محمد بن يعقوب عن علي بن ابراهيم عن ابيه عن محمد بن حفص عن رجل عن ابي عبد الله عليه السلام قال سألته عن قوم كانت لهم عيون في ارض قريبة بعضها من بعض فاراد رجل أن يجعل عينه اسفل من موضعها الذي كانت عليه و بعض العيون اذا فعل بها ذلك اضر بالبقية من العيون و بعضها لا يضر من شدة الارض فقال : ما كان في مكان شديد فلا يضر و ما كان في
ارض رخوة بطحاء فانه يضر وان عرض رجل علي جاره ان يضع عينه كما وضعها و هو علي مقدار واحد قال : ان تراضيا فلا يضر « 1 »
روايت به علت نقل از فرد نامعلوم مجهوله است . راوى از امام سؤال مىكند در صورتى كه چشمه هائى نزديك به يكديگر وجود دارد آيا صاحب يكى از آنها مىتواند چشمه خود را در موضعى قرار بدهد كه اگر زمين رخوه باشد به چشمه ديگرى ضرر مى زند ؟ امام مى فرمايد اگر با رضايت صاحب آن چشمه باشد اشكالى ندارد و الا چنين كارى صحيح نيست .
دلالت روايت براى بحث ما خوب است ، زيرا به وضوح مى رساند كه مى توان چشمه را به وسيله حيازت در تملك خويش آورد و ديگرى حق اضرار به آن را ندارد .
هامش
( 1 ) . وسائل الشيعه جلد 17 باب 13 از ابواب احياء موات صفحه ى 342 .