براى مثال اگر شما در زندگى بعضى از جانوران و موجودات دقت كنيد ، خواهيد ديد كه در برخى از امور زندگيشان بسيار پيشرفته و از مدنيت بالايى برخوردارند ، ولى با اين وجود ، كوچكترين استكمالى ندارند . مورچه ، موريانه ، زنبورعسل و . . . كه اصولًا اجتماعى زندگى مىكنند از اين دستهاند . آنها از نظر روابط اجتماعى ، معاش ، خانهسازى و ساير مسائل ، در سطح شگفتآورى بسر مىبرند كه گاه هيچ روانشناس و مهندسى به پاى آنها نمىرسد ولى باز هم كمالى در كارشان نيست .
يك مورچه از ابتداى خلقت مىدانست كه چگونه بايد موادغذايى جمعآورى شده خود را انبار و نگهدارى نمايد ، اكنون هم همچنين است و ميليونها سال بعد هم اين گونه خواهد بود . خلاصه ، بعد جسمانى و حيوانيت تنها ، هيچگونه راهى بسوى ترقى و تعالى ندارد .
جنبه ى ملكوتى تنها همچنين است . ملائكه و فرشتگان مقرّب الهى كه فقط متصّف و سرشته به اين بُعد هستند نيز از استكمال محروماند ، اگر چه داراى بالاترين سعه ى وجودى باشند . مثلًا جبرئيل از ابتداى خلقتش تا كنون يكسان است و هيچ تفاوتى نكرده است ، ساير حاملين عرش پروردگار نيز چنيناند . اما اگر اين دو بُعد مختلف با هم آميخت و تركيب شد ، كه ما در عالم هستى ، فقط انسان را داراى اين پديده ى شگرف و شگفت مىدانيم ، آن وقت است كه در طريق كمال و تعالى به جايى مىرسد كه ارتقاء و اوج آن را جز خداوند تبارك و تعالى نمىداند و در اين مسير چنان به پيش مىرود كه پروردگار عالم به او افتخار مىكند . لذا اين انسان است كه به لحاظ نحوه ى وجودى كه دارد ، همهگونه پيشرفت برايش ميسّر است ، از تسخير فضا گرفته تا تسلّط بر پيچيدهترين دانشهاى ناشناخته ى جهان كه با ظهور امام زمان عجلالله تعالى فرجه و مفتوح شدن ابواب علم بر روى آدمى ، به نهايت و اوج خود خواهد رسيد .
از طرفى هم مىتواند عالم ملكوت را مسخر خويش گرداند تا جايى كه ملائكه و فرشتگان بارگاه ربوبى با او حرف بزنند و افتخار كنند كه كمك كار و يار و غمخوار او
اخلاق و جوان (فارسى) — صفحة 91
مساهمون: الشيخ حسين المظاهري
ص٩١