سير و سلوك
ما از قرآن چنين استنباط مى كنيم كه انسان ، حركتى به سوى خداوند دارد : « يا ايُّها الانسانُ انَّكَ كادِحُ الى رَبِّك كدحاً فَمُلاقيهِ » « 1 » ؛ يعنى اى انسان ! تو در حركتى ، حركتى پر رنج و پرمشقت ومنتهاى سير تو ، منتهاى حركت تو الله و مقام قرب خداست . در آيه ديگر مى فرمايد : « وَ انَّ الى رَبِّكَ المُنتَهى » . « 2 » در آيه ديگر مى فرمايد : « انَّ الى ربِّكَ الرُّجعى » « 3 » ؛ يعنى اى انسان ! سير تو خداست . برگشت تو بالاخره به سوى خداست : « انَّا للهَ وَ انَّا الَيهِ راجِعُونَ » « 4 » در اين سير و حركت كه به گفته قرآن شريف ، پررنج و پر مشقت است ، اگر بخواهيم به مقصد برسيم ؛ يعنى به مقام قرب خدا ، به مقام حكومت خدا بر دل و به جايى كه بر دل ما هيچ چيز و هيچ كس جز خدا حكومت نكند ، اگر بخواهيم به چنين مقامى برسيم و در راه مستقيمى كه قرآن شريف دارد ، قرار گيريم و از راه منحرف نشويم ، چند چيز لازم است .
هامش
( 1 ) - اى انسان ! تو با تلاش و رنج به سوى پروردگارت مى روى و او را ملاقات خواهى كرد . ( انشقاق / 6 )
( 2 ) - همه امور به پروردگارت منتهى مى گردد . ( نجم / 42 )
( 3 ) - به يقين ، باز گشت ( همه ) به سوى پروردگار توست . ( علق / 8 )
( 4 ) - ما از آنِ خداييم و به سوى او باز مى گرديم . ( بقره / 156 )