ولاى خاص صرفا به معناى محبت نيست ، بلكه علاوه بر آن نوعى تعهد نسبت به رهبران الهى در اطاعت از آنها و يارى كردن آنان به شمار مىآيد .
از اين نظر ولايت رهبران الهى در ادامهء ولايت خداوند است . قرآن كريم مىفرمايد :
انما وليكم اللّه و رسوله و الذين آمنوا الذين يقيمون الصلاة و يؤتون الزكوة و هم راكعون . « 1 »
ولىّ شما فقط خداست و فرستادهء او و مؤمنانى كه نماز مىخوانند و در حال ركوع زكات مىدهند .
اين آيه به اتفاق شيعه و سنى در مورد حضرت على ( ع ) نازل شده است .
طبرى در تفسير خود روايات متعددى را دراينباره نقل كرده است . فخر رازى از علماى بزرگ اهل سنت در تفسير كبير خود مىنويسد : « اين آيه در شأن على ( ع ) نازل شده است . » و نيز علما اتفاق كردهاند كه اداى زكات در هنگام ركوع ، از هيچكس جز حضرت على ( ع ) واقع نشده است .
در اين آيه ، ولايت خداوند ، ولايت رسول خدا ( ص ) و ولايت على ( ع ) به عنوان ولاى خاص مطرح شده است و بنابر نظر علماى شيعه اين ولايت صرفا محبت و علاقهمندى به آنها در حدى كه در ولاى عام گفته شد ، نيست ، بلكه شامل همهء معانى ولايت ؛ يعنى محبت ، قرابت ، نصرت و يارى ، زعامت و حكومت است . پيامبر اكرم ( ص ) در غدير خم فرمودند :
« من كنت مولاه فهذا على مولاه . » « 2 »
هركس را كه من مولا و سرپرست اويم ، على مولا و سرپرست اوست .
اين حديث را علماى شيعه و سنى در كتب معتبر خود نقل كردهاند . علامه
هامش
( 1 ) . قرآن ، مائده / 55 .
( 2 ) . ترمذى ، صحيح ، ج 2 ، ص 298 .