ديگران مىگويد :
« هاؤُمُ اقْرَؤُا كِتابِيَه » .
« 1 » « بياييد و كتابم را بخوانيد » .
ولى اگر افكار ، گفتار و كردار انسان ناشايست و بد باشد ، به تناسب آن اعمال ، انسان به صورت حيوانى شهوت پرست يا بوزينهاى شكم پرست يا خوكى متكبّر يا پلنگى ظالم يا سگى هار و خلاصه به صورتهايى زشت و پليد جلوه خواهد كرد :
« وَ نَحْشُرُهُمْ يَومَ الْقِيامَةِ عَلى وُجُوهِهِمْ عُمْياً وَ بُكْماً وَ صُمّاً مَأْواهُمْ جَهَنَّمُ » .
« 2 » « و روز قيامت آنها را بر صورتهايشان محشور مىكنيم در حالى كه نابينا و گنگ و كر هستند ، جايگاهشان دوزخ است » .
« يَومَئِذٍ يَصْدُرُ النَّاسُ اشْتاتاً لِيُرَوا اعْمالَهُمْ » .
« 3 » « آن روز مردم ( به حال ) پراكنده برآيند تا كارهايشان به آنان نشان داده شود » .
نظير اين آيات در قرآن كريم بسيار است ، بلكه آياتى كه مفسّران عاليقدر آن آيات شريفه را از باب تشبيه و يا از باب سرزنش شمردهاند ، به عقيدهء ما بيان واقعيّات و تبيين هويّات است .
« وَ لَقَدْ ذَرَأْنا لِجَهَنَّمَ كَثيراً مِنَ الْجِنِّ وَ الْانْسِ لَهُمْ قُلُوبٌ لا يَفْقَهُونَ بِها وَ لَهُمْ اعْيُنٌ لا يُبْصِرُونَ بِها وَ لَهُمْ اذانٌ لا يَسْمَعُونَ بِها اولئِكَ كَالْانْعامِ بَلْ هُمْ اضَلٌّ اولئِكَ هُمُ الْغافِلُونَ » .
« 4 » « در حقيقت بسيارى از جنّيان و آدميان را براى دوزخ آفريدهايم ، آنها دلهايى دارند كه با آن نمىفهمند و چشمانى دارند كه با آن نمىبينند و گوشهايى كه با آن نمىشنوند ، آنها همچون چهار پايانند بلكه گمراهتر ، ايشان همان غافلان هستند » .
« فَمَثَلُهُ كَمَثَلِ الْكَلْبِ انْ تَحْمِلْ عَلَيْهِ يَلْهَثْ اْو تَتْرُكْهُ يَلْهَثْ » .
« 5 » « مثل او همچون سگ ( هار ) است كه اگر به او حمله كنى دهانش را باز ، و زبانش را بيرون مىآورد و اگر او را به حال خود واگذارى باز همين كار را مىكند » .
هامش
( 1 ) - حاقّه / 19 .
( 2 ) - اسراء / 97 .
( 3 ) - زلزال / 6 .
( 4 ) - اعراف / 179 .
( 5 ) - اعراف / 176 .