محشر مىشود و در حقيقت انسان ، مركّب از روح و جسم وارد محشر خواهد شد ، آنگاه اگر در زمرهء نيكان و پاكان باشد ، وارد بهشت ، و اگر در صف آلودگان و گنهكاران باشد ، وارد جهنّم مىگردد .
به عبارت ديگر انسانى كه در قيامت محشور مىشود مانند همين انسان دنيايى است و همانگونه كه در اين دنيا لذّت و درد روحى و جسمى دارد در آخرت نيز چنين خواهد بود . آتش جهنّم همانطور كه جسم او را در هم مىكوبد روح او را نيز مىسوزاند :
« كَلّا لَيُنْبَذَنَّ فِى الْحُطَمَةِ وَ ما ادْراكَ مَا الْحُطَمَةُ نارُ اللَّهِ الْمُوقَدَةُ الَّتى تَطَّلِعُ عَلَى الْافْئِدَةِ » .
« 1 » « چنين نيست كه مىپندارد ، به زودى كه در آتشى خرد كننده پرتاب مىشود تو چه مىدانى آتش خرد كننده چيست ، آتش برافروخته خدايى است ، آتشى كه از دلها سر مىزند » .
و همانگونه كه در بهشت از خوردنيها و آشاميدنيها و همسران بهشتى بهرهمند است ، روح او نيز از معنويّات بهشت لذّت مىبرد :
« لَهُمْ فيها فاكِهَةٌ وَ لَهُمْ ما يَدَّعُونَ سَلامٌ قَولًا مِنْ رَبٍّ رَحيمٍ » .
« 2 » « براى آنها در بهشت ( هر گونه ) ميوه است و هر چه بخواهند در اختيار آنها خواهد بود از جانب پروردگار مهربان ( به آنان ) سلام گفته مىشود » .
خلاصهء كلام اينكه معادى كه همهء اديان الهى آن را قبول دارند و بيش از يك سوّم قرآن كريم دربارهء آن نازل شده است ، « معاد جسمانى » است و بايد گفت كه معاد جسمانى ، يك امر ضرورى در اسلام است و در قرآن كريم بيش از هزار آيه ، معاد جسمانى را با صراحت بيان كرده است . ما از باب نمونه بعضى از آن آيات را در اينجا مىآوريم :
« كُلُوا وَ اشْرَبُوا هَنيئاً بِما اسْلَفْتُمْ فِى الْايَّامِ الْخالِيَةِ » .
« 3 » « بخوريد و بياشاميد گواراتان باد ، در برابر اعمالى كه در ايّام گذشته انجام دادهايد » .
هامش
( 1 ) - همزه / 7 - 4 .
( 2 ) - يس / 58 - 57 .
( 3 ) - حاقّه / 24 .