تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فلسفه (مقدمات، شناخت، ديالكتيك و ادراكات حقيقى و اعتبارى) (فارسى) — صفحة 363

مساهمون:

ص٣٦٣

ادراكات حقيقى و اعتبارى

در دفتر دوم به تفصيل درباره‌ى مفهوم ادراك ( علم ) و آغاز آن و پيدايش كثرت در ادراكات و . . . صحبت كرديم ؛ اينك از نظر ديگر ، تقسيم ديگرى را درباره‌ى شناخت ( ادراك ) بيان مىكنيم : ادراك يا حقيقى است و يا اعتبارى . ادراكات حقيقى ، علم درباره‌ى امورى است كه به حقايق جهان مربوط بوده و خارج از حدود رفتار و اعمال ما هستند و در مقابل آن‌ها ادراكات اعتبارى ، علم‌ها و شناخت‌هايى هستند كه به اعمال و رفتار فرد و جامعه‌ى انسانى ارتباط دارند . البته لازم نيست كه حتماً در ارتباط مستقيم با رفتار انسانى باشند ، بلكه هر چند غير مستقيم ؛ مثلًا شاعرى هم كه در توصيف چيزى تحت تأثير قوه‌ى خيال تشبيهاتى غير واقعى مىنمايد در حقيقت يك نوع ادراك اعتبارى را رقم مىزند . او مطلوب دلخواه خود و ايده‌ى خود را ، كه بايد تحقق دهد ، در توصيفاتش ترسيم مىكند .

اصطلاحات مختلف . . . :

اعتبار و اعتبارى در فلسفه‌ى ما اصطلاحات مختلفى دارد كه برخى مربوط به ادراك و برخى مربوط به نفس وجود مىباشد : 1 - ادراك حقيقى ، مفهومى است كه هم در خارج موجود مىشود و در