ما اهل رى هستيم ، و ايشان باز فرمودند : خوش آمدند برادران ما از اهل قم ، و آنان براى سومين بار سخن خود را تكرار كردند و همان عبارت را شنيدند ، و اين گفتار و پاسخ چند بار تكرار شد .
آنگاه فرمودند : خداوند حرمى دارد كه مكه است ، رسولش حرمى دارد كه مدينه است ، اميرالمؤمنين داراى حرمى است كه كوفه باشد ، و ما حرمى داريم و آن شهر قم است ، در آن زنى از فرزندان من مدفون ميشود كه فاطمه نام دارد ، هر كس او را زيارت نمايد بهشت برايش واجب گردد .
راوى گويد : اين فرمايش پيش از آن بود كه امام كاظم ( عليه السلام ) به دنيا آيند . »
اين حديث بدان معناست كه قم حرم امامان اهلبيت ( عليهم السلام ) تا حضرت مهدي ( عجل الله تعالى فرجه الشريف ) است ،
و اهل رى و غير آن از اهالى قم به حساب ميآيند ، و اين بابت آن است كه در منهج اهل قم سير ميكنند .
از اين رو گفتيم مقصود از قم در روايات ممكن است گاه شهر قم باشد ، و گاه تمام ايرانيانى كه بر خطّ و منهج آنهايند .
سخن راوى نيز بدان معناست كه امام صادق ( عليه السلام ) از به دنيا آمدن نوادهى خود حضرت فاطمه دختر امام كاظم ( عليهما السلام ) خبر دادهاند پيش از آنكه امام موسى بن جعفر ( عليه السلام ) به دنيا آيند ، يعنى پيش از سال 128 ، و نيز خبر دادهاند كه او در آنجا دفن ميشود و با گذشت بيش از هفتاد سال از آن تاريخ اين امر نيز محقق شد .
جالب است كه امامان معصوم ( عليهم السلام ) از ابتداى تأسيس قم ، در صدد آماده سازى اهل آن براى يارى حضرت مهدي ( عليه السلام ) بودهاند ، اين مطلب از آنجا به دست ميآيد كه محبت قميين نسبت به امام مهدي ( عليه السلام ) پيش از ولادت آن حضرت معروف بوده است ، بحار الانوار 57 / 218 از صفوان بن يحيى نقل ميكند : « حضور امام رضا ( عليه السلام ) بودم كه سخن از اهل قم و اشتياق آنان به حضرت مهدي ( عليه السلام ) به ميان آمد ، ايشان بر آنها رحمت فرستاده و فرمودند : خدا از آنان راضى باشد ، و در ادامه افزودند : بهشت هشت در دارد كه يكى از آنها براى اهل قم است ، آنها بهترين شيعيان ما از بين سرزمينها هستند ، خداوند تعالى ولايت ما را در طينت آنان عجين كرده است . »
فرهنگ موضوعي احاديث امام مهدي ( ع ) ( فارسى ) — صفحة 691
مساهمون: الشيخ علي الكوراني العاملي
ص٦٩١