شرح
طبق مبناى ايشان - شيخ اعظم - تقريبا دو اشكال ، مطرح است كه مصنّف رحمه اللّه يكى از آنها را بيان كردهاند كه :
اگر عباديّت وضو به خاطر امر غيرى مربوط به آن هست ، حتّى بعد از زوال كه انسان ، تحصيل وضو مىكند بايد ارادهء خواندن نماز « 1 » ظهر را داشته باشد زيرا كسى كه امر غيرى را در نظر مىگيرد و وضو را به داعويّت امر غيرى ، اتيان مىكند ، نبايد نسبت به ذى المقدّمه ، غافل و بىتوجّه باشد و آيا صحيح است كه او وضو را براى غير از ذى المقدّمه ، اتيان كند ؟
داعى او عبارت از امر غيرى مىباشد و امر غيرى از نماز ، ترشّح شده آنوقت چگونه انسان مىتواند امر غيرى مترشّح از نماز را اراده كند درحالىكه وضو را براى نماز ، تحصيل نمىكند لذا طبق مبناى مذكور بايد در حال اتيان طهارات ثلاث ، مانند وضو ، ذى المقدّمه را منظور و وضو را به قصد توصّل به آن ، تحصيل نمود .
مصنّف رحمه اللّه : آن امرى غيرى ، اصالت و چندان نقشى ندارد بلكه حقيقت مقدّميّت - توصّل به ذى المقدّمه از طريق مقدّمه - اصالت دارد . بلكه كسانى كه امر غيرى را انكار نموده و در بحث مقدّمهء واجب ، اصلا ملازمهء بين وجوب ذى المقدّمه و مقدّمه را قبول ندارند ، قصد توصّل و حقيقت مقدميّت - كه حافظ عباديّت طهارات هست - را پذيرفتهاند .
جمعبندى : طبق مبناى ما ، تحصيل وضو در تمام حالات ، مستحبّ نفسى و عبادت ذاتى هست امّا طبق سائر مبانى چنين نيست كه تقريبا شرح آن ،
هامش
( 1 ) - يا سائر غايات .