اما اگر بعد از سلام نماز متذكر شود ، در اينكه بايد قضاى سجده را به جا آورد يا واجب است بر گردد و سجده را تدارك كند و دوباره تشهد و سلام را بگويد ، اختلاف است . البته بنابر قول دوم ، به جهت سلام بى جا و اضافى ، به قول مشهور بايد دو سجدهء سهو نيز به جا آورد . برخى به جهت تشهد اضافى دو سجدهء سهو را نيز واجب دانستهاند . 2
رعايت همهء شرايط سجدهء نماز ، از قبيل طهارت داشتن و روبه قبله بودن در سجدهء قضايى نيز لازم است ؛ 3 ليكن در اينكه وجوب آن فورى است و در نتيجه فاصله انداختن بين آن و نماز جايز نيست ، يا آنكه وجوبش فورى نيست ، اختلاف است . بنابر قول به فورى بودن آن ، آيا فاصله انداختن بين آن دو ، به عملى كه انجام دادن عمدى يا سهوى آن نماز را باطل مىكند يا تنها ارتكاب عمدى آن باطل كنندهء نماز است و او از روى عمد آن را انجام دهد ، موجب بطلان نماز مىگردد و بايد آن را اعاده كند ، يا موجب بطلان نماز نمىشود و به جا آوردن سجدهء قضايى كفايت مىكند ؟ مسئله اختلافى است . 4
حكم ياد شده دربارهء سجدهء قضايى اختصاص به نماز واجب دارد . به جا آوردن سجدهء فراموش شده در نماز مستحب لازم نيست . 5
1 . جواهرالكلام 12 / 292 - 296 * 2 . 286 - 288 ؛ العروة الوثقى 2 / 570 - 571 ؛ مستند العروة ( الصلاة ) 4 / 179 * 3 . العروة الوثقى 3 / 285 ؛ مستمسك العروة 7 / 524 * 4 . مستند الشيعة 7 / 122 ؛ العروة الوثقى 3 / 285 - 286 ؛ مستمسك العروة 7 / 525 * 5 . العروة الوثقى 3 / 316 .
سجدهء لقمان ؛ سوره
سجدهء لقمان ؛ سوره سورهء سجده .
از سى و دومين سورهء قرآن كريم كه از آن با نامهاى « سجده » ( - - - ) سجده ؛ سوره ) ، « الم تنزيل » و « الم سجده » ياد شده است و از سورههاى عزائم ( - - - ) عزائم ) به شمار مىرود ، در كلمات برخى فقها به « سجدهء لقمان » نيز تعبير شده است . 1 به گفتهء برخى ، جهت چنين تعبيرى ، تفكيك اين سوره از سورهء « حم سجده » ؛ يعنى سورهء فصلت است كه آن نيز از سور عزائم به شمار مىرود و از آنجا كه