كفايت مىكند يا واجب است ذكر خاصى گفته شود ؟ مسئله اختلافى است . « 26 »
تكلّم عمدى در نماز موجب بطلان نماز است ، مگر تكلّم به ذكر و دعا و قرآن . « 27 » چنان كه سخن گفتن هنگام تخلّى « 28 » ( - - ) تخلّى ) و آميزش « 29 » ( - - ) آميزش ) مكروه است ، مگر به ذكر خداوند .
ذكر خداوند براى جنب ( - - ) جنابت ) نيز كراهت ندارد « 30 » و حتّى بر حائض ( - - ) حيض ) مستحب است در اوقات نماز در مصلاى خويش بنشيند و به مقدار نماز ذكر بگويد . « 31 »
بردن نام خدا هنگام ذبح ، واجب و از شرايط حلّيت ذبيحه است « 32 » ( - - ) ذبح ) .
مستحب است ميّت تنها گذاشته نشود و كسى نزد او باشد و ذكر بگويد . « 33 »
ذكورت
- - ) مرد
ذلّت
ذلّت : خوارى .
از آن در بابهاى طهارت و امر به معروف و نهى از منكر سخن گفتهاند .
پرداختن به امورى كه موجب خوارى انسان مىشود مكروه است . در روايتى از امام صادق عليه السّلام آمده است :
« خداوند همهء امور مؤمن را به وى واگذار كرده است ، جز ذليل كردن خود را » . « 1 »
خوار كردن مؤمن حرام و چنين عملى در روايات ، جنگ با خدا شمرده شده است . « 2 »
از موارد مشروعيّت تيمّم ، موردى است كه تحصيل آب موجب ذلّت انسان گردد . « 3 »
هامش
( 26 ) 12 / 453 - 454 .
( 27 ) 11 / 44 و 50 .
( 28 ) الحدائق الناضرة 2 / 77 .
( 29 ) جواهر الكلام 29 / 60 .
( 30 ) منتهى المطلب 2 / 223 .
( 31 ) المعتبر 1 / 232 - 233 .
( 32 ) جواهر الكلام 36 / 113 .
( 33 ) المبسوط 1 / 174 .
1 وسائل الشيعة 16 / 156 - 157 .
2 12 / 269 - 270 .
3 منهاج الصالحين ( خويى ) 1 / 98 .