از عنوان ياد شده به مناسبت در باب طهارت نام بردهاند .
لباس و بدن نمازگزار بايد پاك باشد ؛ ليكن خون كمتر از درهم - جز خونهاى حيض ، نفاس و استحاضه - در نماز بخشوده است . در اينكه بخشودگى شامل خون به اندازهء درهم نيز مىشود يا نه ، اختلاف است . مراد از درهم در اين جا - بنابر قول معروف ميان فقها - درهم بغلى است . « 4 »
در مساحت درهم بغلى سه نظر مطرح است : نزديك به وسعت فرورفتگى كف دست ؛ به اندازهء بند بالاى انگشت شصت و بهمقدار بند بالاى انگشت ميانى . برخى قدما - بنابر آنچه از ايشان نقل شده - مساحت آن را اندازهء مساحت دينار دانستهاند . « 5 »
( - - ) درهم )
درهم شرعى
- - ) درهم
درهم وافى
- - ) درهم بغلى
دريا
دريا : تودهء بسيار بزرگى از آب .
از آن در بابهاى طهارت ، خمس ، حج ، تجارت ، صيد و ذباحه و اطعمه و اشربه سخن رفته است .
آب دريا و ماهيهاى آن از مباحات است ( - - ) مباحات اصلى ) و فروختن آنها قبل از تملّك صحيح نيست . « 1 »
جانوران دريايى : بنابر قول مشهور ، انواع جانوران دريايى - جز ماهى پولك دار ، ميگو و پرندهء دريايى ، مانند مرغابى - از حرام گوشتان به شمار مىروند . ماهى بى پولك نيز بنابر مشهور حرام است « 2 » ( - - ) حيوان ) .
در تذكيه پذير بودن حيوانات حرام گوشت دريايى اختلاف است « 3 » ( - - ) تذكيه ) . بنابر قول مشهور سگ و خوك دريايى پاكند . « 4 » صيد جانور دريايى براى محرم ( - - ) احرام ) جايز است . « 5 »
سفر دريايى : سفر دريايى براى تجارت « 6 » و نيز در حال طوفانى بودن دريا مكروه است . « 7 » كسى كه نذر كرده پياده به
هامش
( 4 ) جواهر الكلام 6 / 107 - 113 .
( 5 ) 113 - 119 ؛ الحدائق الناضرة 5 / 328 - 332 ؛ مستند الشيعة 4 / 299 - 301 ؛ الاوزان والمقادير / 50 .
1 المبسوط 3 / 282 ؛ جواهر الكلام 22 / 345 .
2 مستند الشيعة 15 / 59 و 94 ؛ جواهرالكلام 36 / 241 - 243 و 250 .
3 جواهر الكلام 36 / 253 .
4 الحدائق الناضرة 5 / 213 - 214 ؛ جواهر الكلام 5 / 368 .
5 جواهر الكلام 18 / 295 .
6 مستند الشيعة 14 / 26 .
7 العروة الوثقى 4 / 334 .