حدود النّاس
حدود النّاس : كيفرهاى منوط به درخواست صاحب حقّ .
حدود النّاس ، كيفرهايى است كه اجراى آنها منوط به درخواست صاحب حقّ تضييع شده است ، مانند حدّ قذف ( - - ) قذف ) و به قول مشهور حدّ سرقت ( - - ) سرقت ) . از اين حدود به حدود الآدميين و حدّ مشترك بين خدا و مردم نيز تعبير شده است . « 1 » در كلام برخى ، حدّ قذف به عنوان حدود النّاس و حدّ سرقت به عنوان حدّ مشترك آمده است . « 2 »
( - - ) حدود )
حديبيّه
حُدَيبيّه : محلّى در نزديكى مكّه ، در راه جدّه به مكّه .
از آن در باب حج نام بردهاند .
ميقات عمرهء مفرده ( - - ) عمرهء مفرده ) براى كسى كه در مكّه است و نيز كسى كه بدون قصد دخول حرم ( - - ) حرم ) براى انجام دادن كارى از ميقات گذشته و سپس تصميم بر انجام دادن عمرهء مفرده گرفته ، ادنى الحلّ ( - - ) ادنى الحلّ ) است ، كه افضل مواضع آن براى احرام بستن حديبيّه ، تنعيم ( - - ) تنعيم ) و جِعرانه ( - - ) جعرانه ) مىباشد . « 1 »
حديث
حديث : كلام بيانگر گفتار ، كردار و يا تقرير و امضاى معصوم عليه السّلام .
از حديث گاه به « خبر » تعبير مىشود .
از آن در فقه در بابهاى طهارت ، تجارت و رهن و در اصول فقه به مناسبت در مباحث حجّت سخن گفتهاند .
فقه : بنابر تصريح برخى ، مسّ احاديث معصومان عليهم السّلام بدون طهارت ( وضو ، غسل يا تيمم ) جايز است ؛ « 1 » ليكن كارى كه موجب هتك حرمت و اهانت به آن شود ، مانند نجس كردن حديث يا عدم تطهير حديثى كه نجس شده ، در صورتى كه هتك و اهانت به شمار رود ، حرام است « 2 » ( - - ) احترام ) .
هامش
( 1 ) مهذّب الاحكام 27 / 213 ؛ مسالك الافهام 5 / 257 ؛ مستند الشيعة 18 / 388 .
( 2 ) جواهر الكلام 41 / 222 .
1 معتمد العروة 2 / 388 - 393 ؛ مناسك حج ( مراجع ) / 97 - 98 م 175 - 176 و 119 م 222 .
1 المعتبر 1 / 176 ؛ تذكرة الفقهاء 1 / 136 .
2 مهذّبالاحكام 1 / 482 - 483 .