مرغ خانگى را نجس دانستهاند ؛ « 19 » ليكن مشهور طهارت آن است ، بلكه بر طهارت ادّعاى اجماع شده است . « 20 » در طهارت يا نجاست فضلهء پرندگان حرامگوشت اختلاف است . اكثر فقها بلكه مشهور قائل به نجاست آن هستند . « 21 »
5 . صيد پرندگان حرم : پرندگان وحشى حرم مكّه ( - - ) حرم ) محترماند ؛ ازاينرو ، شكار و حبس كردن ، كشتن و خوردن گوشت آنها حرام است و چنانچه كسى پرندهء حرم را شكار كند يا بكشد اگر محلّ باشد بايد قيمت آن را به فقير صدقه بدهد « 22 » و اگر محرم باشد بايد كفّاره بدهد .
صيد پرندگان حرم مدينه نيز در محدودهء دو حرّه ( - - ) بين الحرّتين ) به قول برخى حرام است ليكن كفّاره ندارد . « 23 »
كسى كه پرندهاى را وارد حرم كرده واجب است آن را رها كند و اگر پر در نياورده يا پرش چيده شده بايد تا زمانى كه قدرت پرواز پيدا نكرده از آن مراقبت نموده ، سپس رهايش كند . « 24 »
محرمى كه پرندهاى را در حرم شكار كرده و آن را بر زمين زده و مرده است بايد يك گوسفند و دو برابر قيمت آن پرنده را كفّاره بدهد . « 25 »
6 . مسابقه با پرندگان : مسابقه با پرندگان در صورت گروگذارى و شرطبندى جايز نيست . در جواز آن بدون گروگذارى و شرطبندى اختلاف است « 26 » ( - - ) مسابقه ) .
7 . شكار با پرندگان : چنانچه پرندهء شكارى مانند عقاب ، حيوانى را صيد كند و بكشد صيدش حلال نيست ، مگر آنكه قبل از كشتن صيد ، شكارچى آن را تذكيه كند ( - - ) پرندهء شكارى ) .
8 . تملّك پرندگان : پرندهء بدون مالك با صيد كردن - اعم از گرفتن يا به دام افكندن - به ملك صياد درمىآيد ؛ « 27 » ولى پرندهاى كه نشانهء ملكيّت - مانند چيده يا رنگ شدن بالهايش - بر او هست با شكار كردن ملك كسى نمىشود و اگر به دام افتد حكم لقطه ( - - ) لقطه ) را دارد . « 28 »
9 . خريد و فروش پرندگان : خريد و فروش پرنده در هوا در صورتى كه مملوك فروشنده باشد و پرنده بر بازگشت به لانهاش عادت داشته باشد ، بنابر قول مشهور جايز است . « 29 »
هامش
( 19 ) . المقنعة / 68
( 20 ) . جواهر الكلام 5 / 287
( 21 ) . 275 - 283 ؛ الحدائق الناضرة 5 / 6 - 7
( 22 ) . جواهر الكلام 20 / 294
( 23 ) . 78 - 79 ؛ النهاية / 287 ؛ كتاب السرائر 1 / 651
( 24 ) . جواهر الكلام 20 / 306 - 309
( 25 ) . 270
( 26 ) . 28 / 218 - 219
( 27 ) . 36 / 202 - 204
( 28 ) . 226 - 232
( 29 ) . رياض المسائل 8 / 153 ؛ مسالك الافهام 4 / 24