خورده و در نتيجه حكم به تقدّم اصل عدم تذكيه بر اصل اباحه و حرمت پرندهء مشكوك مىشود ؟ « 2 »
حلالگوشتان : كبوتر ، مرغ و تمامى انواع و اقسام گنجشك « 3 » و نيز شتر مرغ « 4 » و ملخى كه بال درآورده و پرواز مىكند ، « 5 » حلالگوشت هستند . خوردن گوشت هدهد « 6 » و پرستو كراهت دارد . برخى قائل به حرمت گوشت پرستو شدهاند « 7 » ( - - ) پرستو ) .
همچنين گوشت فاخته ، چكاوك ، هوبره و بويژه وركاك ( صرد ) ، صوّام ( - - ) صوّام ) و سبزه قبا ( شيرگنجشك ) مكروه است . « 8 »
برخى از اجزاى حيوانات حلالگوشت - هرچند تذكيه شوند - حرام است . از آن اجزاء در پرندگان تنها فضله ، خون ، زهره دان ، سپرز ، مردمك چشم و - در برخى پرندگان همچون خروس - نرى ( بيضتين ) وجود دارد . در حرمت خوردن اجزاى ياد شده جز فضله - به جهت خباثت - و خون - به جهت نجاست و خباثت - اختلاف است . « 9 »
حرام گوشتان : حرمت گوشت پرنده يا ذاتى است يا عرضى .
حرام گوشتان ذاتى را سه نوع تشكيل مىدهند :
1 . چنگال داران ؛ خواه داراى چنگال قوى درندهء شكار ، مانند عقاب و باز باشند ، يا ضعيف همچون كركس . « 10 » در حرمت گوشت كلاغ ( - - ) كلاغ ) اختلاف است . « 11 »
2 . مسخ شدگان كه عبارتند از طاووس ، خفاش و زنبور « 12 » ( - - ) مسوخ ) .
3 . خبائث ( - - ) خبيث ) مانند مگس و پشه . « 13 »
حرامگوشتان عرضى به پرندگان حلالگوشتى اطلاق مىشود كه از نجاسات تغذيه مىكنند و حرمت ، بر گوشت و تخم آنها عارض مىشود ( - - ) نجاستخوارى ) .
اين نوع حرمت با استبراء ( - - ) استبراء ) بر طرف مىگردد .
بنابر قول منسوب به مشهور گوشت و تخم پرندهاى كه انسان آن را وطى كرده حرام است ( - - ) آميزش با حيوان ) .
نشانههاى تشخيص : براى شناخت پرندهء حلالگوشت از حرام گوشت در موارد مشكوك دو نشانه ذكر شده است :
هامش
( 2 ) . 78 ؛ جواهر الكلام 36 / 305 و 308
( 3 ) . جواهر الكلام 36 / 316 - 317 ؛ مهذب الاحكام 23 / 124
( 4 ) . جواهر الكلام 36 / 319 - 322
( 5 ) . 175 - 180
( 6 ) . 310
( 7 ) . 311 - 312
( 8 ) . 313
( 9 ) . منهاج الصالحين ( خوئى ) 2 / 347 ؛ مهذب الاحكام 23 / 147 ؛ مستند الشيعة 15 / 138 ؛ جواهر الكلام 36 / 349 - 350
( 10 ) . جواهر الكلام 36 / 298
( 11 ) . 299 - 300
( 12 ) . مستند الشيعة 15 / 74 - 76
( 13 ) . جواهر الكلام 36 / 319