موضوع در بابهايى مانند دين ، تفليس ، كفالت ، نكاح ، ظهار ، ايلاء ، احياء موات ، قضاء و حدود بحث شده است كه به مهمترين موارد آن اشاره مىشود .
امهال در حقوق زوجيّت : زن پس از گرفتن مهر ( - - ) مهر ) نمىتواند از همبستر شدن شوهرش با خود جلوگيرى كند . در وجوب امهال او جهت آماده شدن در صورتى كه درخواست مهلت نمايد ، اختلاف است .
اگر زن عذر شرعى يا عقلى داشته باشد - مثل آن كه بيمار باشد يا سنّش كم باشد - به گونهاى كه توان همبسترى نداشته باشد ، امهال او تا زمان بر طرف شدن عذر ، واجب است . « 1 »
در صورت ثبوت عنّين ( - - ) عنن ) بودن مرد و رجوع زن به حاكم ، وى يك سال به مرد مهلت مىدهد . در اين مدّت اگر با همسر خود يا زن ديگرى آميزش كرد ، زن حق فسخ نكاح را ندارد . « 2 »
اگر زنى كه شوهرش نسبت به او ظهار ( - - ) ظهار ) كرده ، به حاكم رجوع كند ، حاكم به شوهر سه ماه مهلت مىدهد كه يا همسرش را طلاق ( - - ) طلاق ) دهد و يا كفّاره ( - - ) كفّاره ) داده و به وى رجوع كند . « 3 »
در صورت ايلاء ( - - ) ايلاء ) مرد نسبت به همسرش و مراجعهء زن به حاكم ، وى چهار ماه به مرد مهلت مىدهد تا به همسرش رجوع كند و كفّاره بدهد . در صورت عدم رجوع ، حاكم او را بين طلاق و همبستر شدن آزاد مىگذارد . در صورت انتخاب همبستر شدن ، عزم بر آن كافى است . اگر مرد براى رجوع عذر داشته باشد ، تا زمان بر طرف شدن عذر ، به او مهلت داده مىشود . در صورت نداشتن عذر ، به اندازهء متعارف - جهت آماده شدن براى همبسترى - به او مهلت داده مىشود . « 4 »
امهال بدهكار : مهلت دادن به بدهكار ، مستحب « 5 » بلكه در صورت ناتوانى از پرداخت بدهى ، واجب است « 6 » ( - - ) اعسار ) .
امهال كفيل : به كفيل ( - - ) كفالت ) براى احضار مكفول غايب ، به اندازهء آوردن وى مهلت داده مىشود . « 7 »
هامش
( 1 ) جواهر الكلام 31 / 45 - 46 و جامع المقاصد 13 / 363 .
( 2 ) جواهر الكلام 30 / 358 .
( 3 ) 33 / 164 .
( 4 ) 330 .
( 5 ) الحدائق الناضرة 20 / 187 .
( 6 ) جواهر الكلام 25 / 352 .
( 7 ) 26 / 201 .