در دو روز اول جايز است و پس از آن جايز نيست ، اختلاف است ؛ هر چند قول اخير ، مشهور است . « 8 »
خروج از مسجد به هنگام ضرورت - مانند تخلّى ، غسل جنابت و استحاضه و ديگر غسلهاى واجب - و نيز انجام امورى مانند بر طرف كردن حاجت مؤمنان ، تشييع جنازه و عيادت بيمار جايز است . « 9 » در صورت خروج از مسجد ، نماز خواندن جز در مكّه ، و نيز زير سايه نشستن جايز نيست . « 10 »
محرّمات : آميزش با همسر ، و به قول مشهور ، لمس كردن و بوسيدن او با شهوت ، بوييدن عطر ، گل و گياهان خوشبو به قول مشهور ، مجادله با ديگران در امور دنيوى و دينى به قصد فضلفروشى و غلبه ، و خريد و فروش ، در شب و روز ، بر معتكف حرام است . « 11 »
اسباب بطلان : آنچه روزه را باطل مىكند ، اعتكاف را نيز باطل مىكند « 12 » ( - - ) روزه ) . همچنين آميزش در شب ، موجب بطلان اعتكاف است « 13 » و در بطلان آن به سبب ارتكاب ديگر محرّمات ياد شده ، اختلاف است . « 14 »
آثار بطلان : اگر اعتكاف باطل شده ، واجب معيّن باشد ، قضاى آن ، و اگر غير معيّن باشد ، اعاده آن واجب است .
همچنين اگر اعتكاف مستحب باشد و پس از گذشت دو روز باطل شود ، بنابر قول به وجوب اعتكاف مستحبى بعد از گذشت دو روز ، قضاى آن واجب است . « 15 »
باطل كردن اعتكاف واجب به وسيلهء آميزش ، حتى در شب ، موجب ثبوت كفّاره است و آن ، به قول مشهور ، كفّارهء روزهء ماه رمضان يعنى آزاد كردن برده يا دو ماه روزه گرفتن و يا اطعام شصت فقير است . در ثبوت كفّاره به سبب ارتكاب ديگر محرّمات ياد شده ، اختلاف است . اگر اعتكاف در روزهء ماه رمضان يا قضاى روزهء ماه رمضان پس از زوال به سبب جماع كردن باطل شود ، دو كفّاره ثابت مىگردد ؛ يكى براى باطل كردن اعتكاف و ديگرى براى باطل كردن روزه . « 16 »
هامش
( 8 ) مستمسك العروة 8 / 560 و مستند الشيعة 10 / 561 - 563 .
( 9 ) جواهر الكلام 17 / 180 - 182 .
( 10 ) مستند الشيعة 10 / 560 .
( 11 ) جواهر الكلام 17 / 199 - 204 .
( 12 ) 207 .
( 13 ) مستند الشيعة 10 / 571 .
( 14 ) 568 و العروة الوثقى 2 / 260 .
( 15 ) العروة الوثقى 2 / 260 .
( 16 ) 261 .