تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ فقه مطابق مذهب اهل بيت (ع) (فارسى) — صفحة 427

مساهمون:

ص٤٢٧
توجّه به عظمت خداوند و كوچك شمردن غير او هنگام گفتن تكبيرة الاحرام از مستحبات نماز مىباشد . « 1 » استصغار گناهان ، خود ، گناه كبيره است . « 2 » ( - - ) اهانت )

استصلاح

استصلاح : استنباط حكم بر اساس مصالح مرسله . استصلاح عبارت است از به دست آوردن حكم واقعه‌اى كه نصّ ( - - ) نصّ ) و اجماعى ( - - ) اجماع ) دربارهء آن وجود ندارد بر اساس مصلحتى عام كه از آن به مصلحت مرسله تعبير مىشود . مصلحت مرسله ، مصلحتى است كه دليل و شاهدى شرعى بر اعتبار يا عدم اعتبار آن وجود ندارد . واژهء استصلاح به عنوان يكى از روش‌هاى استنباط در فقه اهل تسنن مطرح است و فقهاى شيعه در علم اصول فقه به مناسبت بيان ادلّهء احكام از آن سخن گفته‌اند . حجيّت استصلاح ميان مذاهب چهارگانهء اهل سنّت مورد اختلاف است ، امّا به اتّفاق و اجماع فقيهان اماميّه حجيّت ندارد . البته اگر عقل مصلحتى را به طور كامل ادراك و به اعتبار آن از ناحيهء شارع قطع پيدا كند ، عمل بر طبق آن جايز است ، امّا اين مصلحت ، مصلحت مرسله نيست . « 1 »

استصناع

استصناع : سفارش ساخت كالا . استصناع عبارت است از توافق سفارش دهنده با صنعتگر براى ساختن كالايى معيّن مانند ميز و لباس . در اين توافق‌نامه ، تهيّهء مواد اوّليه و عمليّات ساخت كالا بر عهدهء سازنده است . از اين عنوان در باب تجارت ياد شده است . مسألهء استصناع جز به اختصار در كلمات تعداد اندكى از قدما ، مطرح نشده است . از اين رو ، روشن نيست كه ماهيّت آن از منظر فقها عقد است يا چيزى ديگر
هامش
( 1 ) الاثنى عشرية / 47 . ( 2 ) كتاب الشهادات ( گلپايگانى ) 1 / 66 . 1 الاصول العامة للفقه المقارن / 381 - 384 ؛ 403 - 404 و الموسوعة الفقهية الميسّرة 2 / 447 .