رهن : طلبكار براى وصول طلب خود مىتواند وسائل منزل را كه بدهكار نزد او گرو گذاشته است ، بفروشد . « 6 »
وقف ، سكنى و عمرى : وقف « 7 » ( - - ) وقف ) ، رقبى ( - - ) رقبى ) و عمرى « 8 » ( - - ) عمرى ) در وسائل منزل صحيح است .
قضاء : اگر زن و شوهر در مالكيّت وسائل خانه اختلاف كنند ، حكم به نفع اقامه كنندهء بيّنه ( - - ) بيّنه ) صادر مىگردد و در صورت نداشتن بيّنه ، بنا بر رأى مشهور وسائل زنانه از آن زن ، وسائل مردانه از آن مرد است و وسائل مشترك ميان آن دو تقسيم مىشود . « 9 »
اثبات
اثبات : احراز وجود خارجى موضوع داراى اثر شرعى / اقامهء دليل بر دعوا نزد قاضى .
منظور از اثبات به معناى نخست ، احراز موضوع ، مانند اجتهاد ، اعلميّت ، طهارت ، نجاست و عدالت ، در مقام عمل و انجام وظيفه است . تفاوت اثبات با ثبوت در اين است كه اوّلى مرحلهء علم و آگاهى از وجود خارجى چيز است و دومى مرحلهء تحقّق و تقرّر آن در ظرف وجودى خود به حسب واقع بدون آن كه علم يا جهل ديگرى در آن دخالتى داشته باشد . از اين عنوان در بابهاى بسيارى مانند اجتهاد و تقليد ، طهارت و صلات سخن رفته است .
راههاى اثبات : راههاى اثبات موضوعات يا عام است ؛ يعنى همهء موضوعات به آن ، قابل اثبات است و يا خاص كه تنها برخى موضوعات به آن اثبات مىگردد .
راههاى عام : 1 . علم و يقين : يعنى آگاهى يافتن نسبت به موضوع از راه علم وجدانى و يقين ( - - ) علم ) .
2 . بيّنه : احراز موضوع از راه بيّنه ( - - ) بيّنه ) به عنوان حجّت شرعى به منزلهء احراز قطعى و يقينى موضوع است .
3 . خبر واحد : در اثبات موضوعات به خبر عادل ، بلكه فرد موثّق ( - - ) وثاقت ) اختلاف است « 1 » ( - - ) خبر واحد ) .
هامش
( 6 ) 2309 .
( 7 ) جواهر الكلام 28 / 16 .
( 8 ) 146 .
( 9 ) 40 / 493 - 494 .
1 جواهر الكلام 6 / 168 - 174 ؛ مستمسك العروة 1 / 38 ؛ مهذّب الاحكام 1 / 35 - 36 و فقه الامام جعفر الصادق 6 / 113 - 114 .