مدينه خارج مىشد ، كسى را براى امامت نماز براى مردم منصوب مىكرد ؛ از جمله اين كه - همان گونه كه روايت مىكنند - روزى پيامبر خدا صلى اللَّه عليه وآله مىخواست از مدينه خارج شود ، امّ مكتوم نابينا را براى امامت جانشين خود ساخت .
در اين مورد ، ابوداوود در سنن خود ، فصلى را با اين عنوان گشوده و اين روايت را در آن نقل كرده است . وى در عنوان « باب امامت نابينا » مىنويسد :
ابوعبداللَّه محمّد بن عبدالرحمان عنبرى ، از ابن مهدى ، از عمران قطّان ، از قَتاده نقل مىكند كه انس گويد : پيامبر صلى اللَّه عليه وآله ابن امّ مكتوم نابينا را براى امامت مردم جانشين خود كرد . « 1 » بنا بر اين ، آيا تا كنون كسى قائل به امامت ابن امّ مكتوم شده به دليل اين كه پيامبر صلى اللَّه عليه وآله او را براى نماز جانشين كرد ؟ !
اين سخن به قدرى بديهى است كه ابن تيميّه - ملقّب به « شيخ الاسلام » - به آن اعتراف كرده و در منهاج السنّه مىگويد :
جانشين كردن در زمان حيات ، يك نوع نيابت محسوب مىشود كه براى هر ولىّ امرى گريزى از آن نيست . اين گونه نيست كه
هامش
( 1 ) . سنن ابوداوود : 1 / 203 ، كتاب نماز ، باب امامت نابينا ، حديث 595 .