عكرمه را در موطا ذكر نمىكند فقط به دليل اين كه عكرمه پيرو اعتقاد صفريه بود .
و در جاى ديگر مىگويد :
كان مالك لا يرى عكرمة ثقة . . . قال أحمد بن حنبل : . . . عكرمة مضطرب الحديث ؛ « 1 »
مالك عكرمه را ثقه نمىدانست . . . و احمد بن حنبل گويد : عكرمه در نقل حديث مضطرب است .
ائمه جرح و تعديل اهل سنّت نيز همانطور كه بيان شد او را رد كردهاند .
جالب آن كه جرح عكرمه از سوى عالمان سنّى به خاطر اتهام وى به تشيع نبوده است . وى به عقيده خوارج رمى شده است . همچنين او را كذّاب دانستهاند . اين نحوه از جرح با رمى به تشيع - كه در مورد افرادى مثل عطيّة صورت گرفته - متفاوت است .
از اين رو اگر ما در مورد عطيّه عوفى توقف كنيم . در مردود بودن عكرمه نمىتوان ترديد كرد .
4 . ضحّاك بن مزاحم
( متوفاى بعد از 100 )
وى نيز نزد ائمه جرح و تعديل مجروح است . عدهاى هم شاگردى وى نزد ابن عباس را مورد ترديد قرار دادهاند ، و حتى گفتهاند حضور هيچ يك از صحابه را درك نكرده است . يحيى بن سعيد در مورد وى مىگويد :
الضحاك ضعيف عندنا ؛ « 2 »
ضحاك نزد ما ضعيف است .
هامش
( 1 ) . همان .
( 2 ) . ميزان الاعتدال : 2 / 326 : 3942 .