جُعاله
جعاله آن است كه انسان مبلغ معيّنى را به عهده بگيرد در مقابل هر كسى كه كار مشخصى را براى او انجام دهد .
( مسأله 1238 ) حق جعاله بايد به عنوان مزد و در مقابل كار باشد ، پس اگر بگويد هر كس فلان كار را براى من انجام دهد ، من اين مبلغ را به او اهدا مىكنم ، اين جعاله نمىباشد ، بلكه صرفا يك وعده است و وفا كردن به آن واجب نيست .
( مسأله 1239 ) جعاله از ايقاعات است و نياز به قبول ندارد ، بلكه ايجاب و ايجاد انگيزه از سوى پيشنهاد كننده كافى است .
( مسأله 1240 ) ايجاب در جعاله بر دو نوع است :
1 ) خاص
2 ) عام
خاص آن است كه به شخص معينى بگويد : اگر لباس مرا بدوزى به تو يك هزار تومان مىدهم ، يا اگر مسجد را جارو بزنى به تو اين مقدار مىپردازم .
عام آن است كه مثلًا بگويد : هر كس اسب فرارىام را برگرداند به او يك هزار تومان مىدهم ، يا بگويد : هر كس خطر حيوان درنده ، يا خطر دشمن و يا خطر سيل را از اين شهر بر طرف كند ، فلان مبلغ به او مىپردازم .
( مسأله 1241 ) كارى كه قابل تفكيك است ، پس از شروع به كار ، جاعل مىتواند از جعاله برگردد و كارگزار به مقدار كارى كه انجام داده اجرت دريافت مىكند .