از آنجا كه افق ديد بشر تنگ و محدود است حساب آيندهء خود را چنان كه بايد نمىكند ، از اين رو مىبينى كه از پيامبر شتاب در عذاب را مىطلبد ( و مىگويد پس آن عذابى كه مرا از آن مىترساندى چه شد ؟ و كجاست ؟ ) و نمىداند كه صبر خدا و مهلت دادنش بسيار بزرگ و زياد است ، هر يك روز در آنجا برابر هزار سال است كه بشر در اينجا مىشمارد ، ولى تهديد خدا عقب نمىافتد ، هم اينك قريهها و آباديهايى كه خدا به مردمش مهلت داده بود و با وجود آن كه مردمش ستمگر بودند به آنان مجال بخشيده و سپس ناگهان گرفتارشان ساخته بود ، در برابر ما قرار دارد .
اين رسالت خداست كه مردم را به نظير چنان عذابى بيم مىدهد و آن تهديدها و بيمها را به بيانى روشن و آشكار به آنان مىرساند .
پس مؤمنانى كه كارهاى نيك كردهاند پاداششان آمرزش گناهانى است كه مرتكب شدهاند و رزقى كرامند براى انجام كارهاى شايستهاى كه كردهاند . امّا كسانى كه عاجزانه كوشيدهاند با نشانههاى خدا بستيزند ، و مسير آنها را به تأخير اندازند و پنداشتهاند كه بر پروردگار پيشى مىگيرند و او را عاجز مىسازند ، اهل دوزخند ، جهنّم را به دست مىآورند و دوزخ نيز آنها را در بر مىگيرد .
فرصت و مجال اين گروه را فريفته و مغرور كرده بود ، امّا خدا ناگهان آنها را گرفتار ساخت ، خدايى مسلّط و قدرتمند ، و در پايان اين درس تأكيد است بر دو وظيفهء مهمّ مژده دادن و بيم دادن در رسالتهاى الهى ( امر به معروف و نهى از منكر ) . بيم دادن معمولا پيش از مژده دادن است زيرا هدف بيم دادن ايجاد زمينهاى در نفس انسان است ، پس خوف انسان دربارهء از دست دادن چيزى كه در دست خود دارد بيش از ترس اوست نسبت به فقدان آنچه ديگرى در دست دارد . پس بيم دادن اشاره به خطرى است نزد كافران زيرا بيم زوال آنان و زوال نعمتهايشان را مىدهد و بنا بر اين از ترس به سوى ايمان رانده مىشوند و سپس مژده مىآيد تا اين خوف را از ميان بردارد و نويد بهشت دهد .
تفسير هدايت (فارسى) — صفحة 83
مساهمون: احمد آرام
ص٨٣