و معروفى كه بايد بدان امر نمود ، واجب است .
بله ؛ در خصوص نماز ، روايات « 1 » بر امر نمودن كودك به نماز دلالت دارند ؛ امّا اين ، از باب امر به معروف و نهى از منكر نيست ؛ بلكه براى تمرين است ؛ همانطور كه كودك از محرّمات منع مىشود تا بدان عادت نكند . وقتى جلوى كودك و مجنون گرفته مىشود تا به ديگران ضرر نزند ، از باب نهى از منكر نيست ؛ بلكه همانند جلوگيرى نمودن از حيوانات مضرّ است .
بنابراين ، مطلب كنزالعرفان - كه مىگويد : در مأمور و منهى تكليف شرط نيست ؛ و همانطور كه وقتى بدانند غير مكلّف به ديگران ضرر مىزند ، او را منع مىكنند ، كودك را هم از محرّمات نهى مىكنند تا به آن عادت نكند « 2 » - سخنى غير تام است .
بله ؛ كودك از برخى محرّمات كه مىدانيم شارع اقدس با قطع نظر از شخصى كه آن را انجام مىدهد ، به صدور آنها رضايت ندارد ، مانند : شرب خمر ، لواط و قتل نفس ، منع مىشود ؛ امّا اين منع نه از باب نهى از منكر ، كه از باب وجوب جلوگيرى از انجام آن معاصى است . از همين موارد است ، موردى كه امام على ( ع ) كودكى را كه با او لواط شده « 3 » ، تعزير مىكند ؛ همچنين است رواياتى « 4 » كه دلالت دارند بر تعزير غلام وقتى كه زنا كرد ، يا دختر بچهاى كه مردى با او زنا كند .
هامش
( 1 ) . وسائل الشيعه ، ج 14 ، ص 18 ، باب 3 از ابواب اعداء فرايض و مستحبات آن .
( 2 ) . كنز العرفان فى فقه القرآن ، ج 1 ، ص 408 .
( 3 ) . وسائل الشيعه ، ج 28 ، ص 156 ، باب 2 از ابواب حد لواط .
( 4 ) . وسائل الشيعه ، ج 28 ، ص 81 ، باب 9 از ابواب حد زنا .