خداوند به هر پيامبرى علاوه بر كتاب ، ميزان داده است : وَأَنزَلْنَا مَعَهُمُ الْكِتَابَ وَالْمِيزَانَ . « 1 » ميزان يعنى منطق حق و منطق عدل كه با آن حق را از باطل و راست را از كج و نور را از ظلمت و سعادت را از شقاوت تشخيص ميدهند . خداوند ميفرمايد : يكى از نعمتهاى من بر شما نعمت ميزان است .
مهمترين آفت بشريت ، آفت غفلت است . انسان از خودش و جهان پيرامونش و مبدأ و معادش غافل است . تمام گناهان و معاصى ، تمام خطرات ، سقوطها و شكستها و انحرافها ريشهاش در غفلت است . يك آن غفلت ، موجب سقوط تمدنها و ملتها و مصائب زندگى مىشود . غفلت باعث مىشود انسان نتواند درست محاسبه كند و تشخيص بدهد و به همين جهت گرفتار مىشود . براى اينكه انسان بتواند از اين غفلت نجات يابد ، نيازمند يك معيار و ميزانى است . اگر چنين ميزانى در دست انسان باشد ميتواند از گرفتاريها رها شود و اين ميزان عدل است .
اگر انسان روى عدالت حركت كند نجات مييابد و غفلتها بر او هجوم نميآورند . بيشتر تفاسير شيعه و سنى ، ميزان را به عدل تفسير كردهاند . عدل و عدالت ، يعنى دورى از افراط و تفريط . تمام ضلالتها و انحرافات به دليل خروج از مرز عدالت و گرفتار افراط و تفريط شدن است . خداوند ميفرمايد : مهمترين نعمتى كه من به شما دادم ، خلق ميزان عدل است . با اين ميزان شما ميتوانيد صراط مستقيم را پيدا
هامش
( 1 ) . سوره حديد ، آيه 25 .