بايد به اهل بيت مراجعه كنيم ، زيرا آنان مفسران و راسخان در علم هستند .
نكته ديگرى كه توجه به آن لازم است ( ذو وجوه ) بودن قرآن است . آيات قرآن داراى معانى متفاوت است و هر كسى با توجه به نيت ، فهم و علم خود از آن استفاده مىكند . حضرت على ( ع ) وقتى ابن عباس را براى احتجاج با خوارج فرستاد به ايشان فرمود :
« وَلا تُخاصِمهُم بِالقرآنِ ، فانَّ القُرآن حَمّالُ ذو وُجُوه تَقُول و يقولون و لَكن حاجِجهُم بِالسنة فانّهم لن يجِدوُا عنها مَحيصاً » . « 1 »
اى ابن عباس چون قرآن داراى وجوه متفاوت است و ( هر كس بر طبق سليقه و براى اثبات حرف خود به قرآن استدلال مىكند ) از استناد به قرآن خوددارى كن و از طريق استشهاد به سنت ، آنان را مجاب كن .
قرآن دقيق و عميق است و هر كس بدون سلاح علم و تقوا در اين وادى قدم بگذارد هلاك مىشود . درست است كه قرآن به زبان عربى مبين نازل شده است اما درك و فهم برخى واژهها و مفاهيم همين ( عربى مبين ) نه تنها براى غير اعراب بلكه براى خود عربها ، حتى آنان كه در عصر نزول بودند و جزء صحابه محسوب مىشدند نامعلوم است .
ميگويند وقتى عمر سوره عبس را خواند و به ( أبّاً ) رسيد معنى آن را نفهميد و گفت : ( كل هذا قد عرفناه فما الاب ؟ ) « 2 »
هامش
( 1 ) . نهج البلاغه ، نامه 77 .
( 2 ) . سيوطى ، الدر المنثور ، ج 8 ، ص 386 .