جواب سلام ديگرى را بدهد .
« مسألهء 2797 » اگر مرد و زن نامحرمى در محلّ خلوتى باشند كه كسى در آنجا نبوده و ديگرى هم نتواند وارد شود ، چنانچه بترسند كه به حرام بيفتند ، بايد از آنجا بيرون روند ، بلكه احتياط واجب آن است كه مطلقا از خلوت كردن بپرهيزند ، هر چند خوف ارتكاب حرام نباشد يا ديگرى هم بتواند وارد شود .
« مسألهء 2798 » بودن مرد و زن نامحرم در يك اتومبيل اشكال ندارد ، مگر اين كه مظنّهء فساد و گناه وجود داشته باشد .
« مسألهء 2799 » اختلاط زن و مرد در مراكز و مجامع عمومى به شكلى كه در معرض فساد و گناه قرار بگيرند ، جايز نيست .
« مسألهء 2800 » مسافرت به كشورهاى غير اسلامى و اقامت در آنجا جهت تحصيل علوم روز يا تجارت و كسب و كار جايز است ، به شرط آن كه اطمينان داشته باشد در عقيده و عمل او انحرافى صورت نمىگيرد ؛ بنابر اين كسى كه در آن مكانها اقامت گزيده اگر نسبت به خود يا زن و فرزندانش خوف انحراف داشته باشد ، بر او لازم است كه به سرزمينى كه از خطر انحراف در امان است هجرت نمايد .
« مسألهء 2801 » كسى كه در كشور غير اسلامى اقامت دارد ، جايز است با كفّار بر اساس مَنِش انسانى معاشرت داشته باشد و مىتواند براى كفّار به شكل اجاره ، وكالت و امثال آن كار كند ، به شرط آن كه عمل او مستلزم انجام حرام يا موجب ضررى يا ذلّتى براى خود او يا ساير مسلمانان و يا كشورهاى اسلامى نباشد .
« مسألهء 2802 » كسى كه در كشور غير اسلامى اقامت دارد ، واجب است در حدّ قدرت و توان ، با مراعات شرايط و مراتب امر به معروف و نهى از منكر ، از اسلام دفاع نمايد . همچنين واجب است با مراعات شرايط زير كفّار را به اسلام دعوت نمايد :
اوّل : حكومت اسلامى به خاطر مصالح مهمترى ، دعوت و تبليغ به اسلام را در بلاد كفر موقتاً ممنوع نكرده باشد .
دوم : صلاحيّت و اهليّت و نيز قدرت بر تبليغ اسلام در مناطق كفر را داشته باشد .
رساله توضيح المسائل (فارسى) — صفحة 527
مساهمون: السيد عبد الكريم الموسوي الاردبيلي
ص٥٢٧