خود را با پولى كه از طريق فروش مازاد بر مصرف محصولاتشان به دست مىآورند ، تهيه مىكنند . اين داد و ستدها به طور طبيعى باعث شكوفايى و پيشرفت اقتصادى جامعه خواهد شد و همهء اينها به كار كشاورزان بستگى دارد . از اين رو نابسامانى كار كشاورزان ، هرگز در محدودهء زندگى خود آنان باقى نمىماند ؛ بلكه آثار خود را به همه جا گسترش داده و فعاليّتها را فلج مىسازد و جامعه را به فاجعهء اقتصادى و سرانجام به از هم پاشيدگى و نابودى مىكشاند .
وَ تَفَقَّدْ أَمْرَ الْخَرَاجِ بِمَا يُصْلِحُ أَهْلَهُ فَإِنَّ فِي صَلاحِهِ وَ صَلاحِهِمْ صَلاحاً لِمَنْ سِوَاهُمْ وَ لا صَلاحَ لِمَنْ سِوَاهُمْ الَّا بِهِمْ لِأَنَّ النَّاسَ كُلَّهُمْ عِيَالٌ عَلَى الْخَرَاجِ وَ أَهْلِهِ .
جريان خراج را به گونهاى رسيدگى كن كه وضع خراجدهندگان سامان يابد ؛ زيرا اگر امر خراج و خراجگزار سامان داشته باشد ، ديگر اصناف جامعه در آسايش و راحتى زندگى مىكنند . طبقات ديگر جامعه جز با تكيه بر اينان آسايش و راحتى ندارند ؛ زيرا مردم همگى جيرهخوار ماليات و ماليات دهندگاناند .
ضرورت تلاش دولت در جهت تقويت كشاورزى
اگر قرار است دولت بر ماليات و خراج تكيه داشته باشد ، مىبايست زمينهء آن را نيز فراهم كند . دولت بايد در نگهدارى زمين ، تأمين آب ، تنظيم شبكههاى آبيارى ، ايجاد نهرها ، پلها ، سدها ، حفر چاههاى عميق و احداث راههاى مختلف ارتباطى ما بين مناطق كشاورزى ، دهقانان زحمتكش را يارى و مساعدت نمايد و با اين تلاش ، كشاورزى را رونق