زيادت كردن و كم كردن أعداد در مبادى مطلوب چه جبر در اصطلاح اين علم به معنى زياد كردن است و مقابله كم كردن و ساقط كردن . ( م )
نكته 671
كلمه ( برات ) عربى و ناقص يأيى است از باب نصر ينصر چنانچه در شرح قاموس در ذيل لغت ( برى ) نگاشته شده كه ( برات ) بر وزن ( فلات ) كاردى است كه به آن كمان يا تير تراشيده مىشود ليلة البرات را بدين مناسبت برات گفتهاند كه تراشندهء گناهانست و در فارسى هم همين مناسبت منظور باشد يعنى كاغذ برات . و چون كاغذ برات قرض برات كننده را با كسى كه برات بر سر او شده است با قرض هر دو را مىتراشد از اين سبب براتش گويند . و از اين قبيل است امثال فارسى كه گويند : برات بر شاخ آهو بستن ، برات بر يخ نوشتن ، برات عاشقان بر شاخ آهوست . برات شاخ آهو را به معنى وعده دروغ و امر محال مىنويسند و به همين مثل نيز تمثل مىكنند . ( م )
نكته 672
پادشاهان بنى عباس سى و هفت تن بودند ، پانصد و بيست و چهار سال سلطنت كردند ابتداى سلطنت اين طايفه لفظ ( عبس 132 ) است و آخرش در سال ( خون 656 ) خاتمه يافت . سفاح اول پادشاه بنى عباس بود ، به غير از عمر بن عبد العزيز كه از بنى اميه است تمام پادشاهان بنى اميه را از گور درآورده و همه را آتش زد . ( م )
نكته 673
از جناب صدوق ابن بابويه - رضوان الله تعالى عليه - در احياى شبهاى بيست و يكم و بيست و سوم ماه مبارك رمضان كه ليالى قدرند در مفاتيح محدث قمى - ره - چنين نقل شده است : قال شيخنا الصدوق فيما أملى على المشايخ فى مجلس واحد من مذهب الامامية : و من أحيى هاتين الليلتين بمذاكرة العلم فهو افضل . انتهى .