بعد ده ساعت كم مىشود ؛ و اگر همچنان باشد بىآن كه به چيزى بياميزند قوتش تا يك ماه باقى باشد و نزد بعضى تا يكسال .
طلاء را بايد بسيار نرم ساييده به مايعات معموله آن بسرشند و بمالند ، و هماندم كه بسازند استعمال كنند كه قوتش زود ضعيف مىشود ، و اگر با مايعات نباشد تا ده ماه يا كمتر مىماند « 1 » .
كلمهء 197
به تعبير شريف و لطيف بعضى از اساتيد بزرگوارم - رضوان اللّه تعالى عليه - :
« عالم كارخانه آدمسازى است » . و مرحوم حكيم آقا على مدرس زنوزى بر همين مفاد فرموده است : « خاك چون عنقاء و آدم اوج اوست » . و آن مصراع دو بيتى از آن جناب است بدين صورت :
خاك چون عنقا و آدم اوج اوست * فعل حق دريا و عالم موج اوست
در حضيض موج او بس اوجهاست * موجها دريا و دريا موجهاست
و نيز بر اين مفاد در غزلى از ديوانم آمده است :
اين چه درياى شگرفى است كه از لُجّه وى * دُرّ يك دانه آدم به كنار آمده است « 2 »
و جناب بابا افضل مرقى كاشى چه نيكو فرموده است :
عالم درختيست كه بار و ثمره او مردم است ؛ و مردم درختى است كه بار و ثمره وى خرد است ؛ و خرد درختيست كه ثمره او لقاى خداى تعالى است ؛ و السلام « 3 » .
كلمهء 198
اين كلمه شرح شواهد آيات و روايات و امثال و اشعار عربى دو باب اخير كتاب كليله و دمنه مترجم به قلم نگارنده است :
هامش
( 1 ) - « تحفة الصالحين » تأليف طبيب محمد صالح هروى ، ص 188 و 200 ، رحلى ، چاپ سنگى .
( 2 ) - « ديوان » ص 49 ، چاپ اوّل .
( 3 ) - « مصنّفات بابا افضل » ج 2 ، ص 662 ، انتشارات دانشگاه ، چاپ اوّل .