همواره بافق نزديكتر باشد از آن خطى كه از مركز زمين يعنى ا رفته باشد ، چنان كه اين خط كه از مركز زمين رفته باشد همواره به سمت راس نزديكتر بود از آن خط كه از موضع بصر ناظر رفته باشد .
و ديگر اين كه در درس 29 دانسته شده است كه وزان دائره وسط السماء رويت يعنى دائره عرض اقليم رؤيت با دائره منطقة البروج ، وزان دائره نصف النهار با دائره معدل النهار است كه بدين سبب آن را دائره عرض منطقة البروجى گفته ايم ، و نيز در درس 56 در نسب دوائر عظام با يكديگر در نسبت چهل و پنجم دانسته ايم كه نسبت دائره وسط السماء رؤيت با دائره ارتفاع عموم و خصوص من وجه است و زمان انطباق ايشان وقتى است كه مركز كوكب يا نقطه مفروض كه گرفتن ارتفاع او مطلوبست بر دائره وسط السماء برؤيت واقع شود . پس هر گاه دائره ارتفاع دائره وسط السماء برؤيت شده است اعنى اين دو دائره باهم منطبق و متحد شده اند مو ضع هر دو نقطه يكى طرف خط شعاع رؤيت ا ح و ديگر خط شعاع رؤيت ب ح از منطقة البروج يكى خواهد بود ، و تفاوتى بحسب اختلاف موضع حقيق كوكب و موضع مرئى آن صورت نمى يابد يعنى اختلاف بحسب طول فقط منتفى بود .
مثلا در شكل 43 ( ش 43 ) دائره د و افق بود بر قطب ب كه هم ب سمت الراس است و هم موضع ناظر بر سطح ارض بحسب تسطيح . ول ه ر
دروس هيئت و ديگر رشته هاى رياضى (فارسى) — صفحة 376
مساهمون: حسن حسن زاده آملى
ص٣٧٦