زحل را كه بر زبر اويند علويه دانند ، و مريخ را به تنهايى احمر گويند كه سخت سرخ نمايد . و زحل را به تنهائى طارق دانند يعنى زحل طارق ناميده مىشود . علويه و سفليين را باهم خمسه متحيره گويند و با نيرين سبعه سياره ، و كواكب ماعداى سبعه سياره را ثوابت گويند .
در علم احكام نجوم ، زهره و مشترى را باهم سعدين گويند ، زهره را سعد اصغر ، و مشترى را سعد اكبر . و مريخ و زحل را باهم نحسين گويند ، مريخ را نخس اصغر ، و زحل را نحس اكبر . دو نفر باهم معانقه مى كردند مرحوم استاد شعرانى بمطايبت فرمود : قران نحسين . و بحث قران نيز در پيش است . قمر را در علم احكام بريد گويند كه سريع السير است لذا در مدلولات كواكب از طبقات مردم آن را كوكب رسولان و پيكان و صاحب خبران و مسافران و سياحان و نظائر آنها مى دانند . و شمس را به تنهايى سلطان كواكب شناسند ، و بقول متاله سبزوارى در غرر الفرائد ( ص 193 ط 1 ناصرى ) :
فانه الطلسم للسهر بر
سلطان كل كوكب منير
لذا شمس را كوكب پادشاهان و بزرگان و خداوندان امر و نهى دانند ، چنان كه مريخ را كه بهرام است كوكب امراء و اهل سلاح و خداوندان لشكر و سپه سالاران ، و مشترى را كه برجيس است كه كوكب قضات و علماء و اصحاب مناصب و ارباب نواميس . در مفتتح بسيارى از مؤلفات پيشين مى خوانى كه فلانى قدر قدرت ، قضا شوكت ، فلك بسطت ، بهرام آهنگ برجيس فرهنگ ، و نظائر آنها . و چنان كه زحل كه كيوان است ، كوكب مشايخ و دهقانان و گوشه نشينان و آنها كه كارهاى سخت كنند . و عطارد كه كاتب و دبير فلك است كوكب دبيران و خواجگان و بزرگان و اهل ديوان و اكابر و حكيمان و شاعران و منجمان . و چنان كه زهره كه ناهيد است كه كوكب زنان و خادمان و ارباب طرب و اهل عشربت است حكيم نظامى در معراج رسول ( ص ) گويد :
عطارد لوح خود آورد پيشش
كه اينم هست كن نعلين خويشش
راقم را غزلى است كه بساحت اقدس خاتم صلى الله عليه و آله و سلم عرض