سپس ، پيامبر اسلام صلى الله عليه و آله براى جبران اين شكستِ « زينب » در ازدواج ، او را به فرمان خدا به همسرى خود برگزيد ، و اين قضيه در اينجا خاتمه يافت ، ولى گفتگوهاى ديگرى در ميان مردم پديد آمد كه قرآن با بعضى از آيات مورد بحث آنها را بر چيد كه شرح آن در تفسير اين آيات آمده است . « 1 »
* * *
( ( 51 ) ) تُرْجِي مَنْ تَشاءُ مِنْهُنَّ وَ تُؤْوِي إِلَيْكَ مَنْ تَشاءُ وَ مَنِ ابْتَغَيْتَ مِمَّنْ عَزَلْتَ فَلا جُناحَ عَلَيْكَ ذلِكَ أَدْنى أَنْ تَقَرَّ أَعْيُنُهُنَّ وَ لايَحْزَنَّ وَ يَرْضَيْنَ بِما آتَيْتَهُنَّ كُلُّهُنَّ وَ اللَّهُ يَعْلَمُ ما فِي قُلُوبِكُمْ وَ كانَ اللَّهُ عَلِيماً حَلِيماً
( موعد ) هر يك از همسرانت را بخواهى مىتوانى بتأخير اندازى ، و هر كدام را بخواهى نزد خود جاى دهى ؛ و هر گاه بعضى از آنان را كه بر كنار ساختهاى بخواهى نزد خودجاى دهى ، گناهى بر تو نيست ؛ اين ( حكم الهى ) براى روشنى چشم آنان ، و اين كه :
غمگين نباشند و به آنچه به آنان مىدهى همگى راضى شوند نزديكتر است ؛ و خدا آنچه را در قلوب شماست مىداند ، و خداوند دانا و بردبار است ( از مصالح بندگان خود با خبر است ، و در كيفر آنها عجله نمىكند ) ! .
شأن نزول :
بهانههاى همسران پيامبر و فرمان الهى
در شأن نزول آيات 28 و 29 همين سوره ، گفتيم : جمعى از همسران پيامبر صلى الله عليه و آله - بنابر آنچه مفسران نقل كردهاند - به پيامبر صلى الله عليه و آله عرض كردند : بر نفقه و هزينهء زندگى ما بيفزا ( زيرا چشمشان به غنائم جنگى افتاده بود ، و چنين مىپنداشتند كه بايد از آن ، بهرهء زيادى به آنها برسد ) آيات مزبور نازل شد ، و صريحاً به آنها گوشزد كرد كه : اگر دنيا و زينت دنيا را مىخواهند براى هميشه از پيامبر صلى الله عليه و آله جدا شوند ، و اگر خدا و
هامش
( 1 ) اقتباس از « تفسير مجمع البيان » و « تفسير قرطبى » و « الميزان » و « تفسير كبير فخر رازى » و « فى ظلال القرآن » و تفسيرهاى ديگر ذيل آيات مورد بحث ، و همچنين « سيرهء ابن هشام » ، ج 1 ، ص 264 و « كامل ابن اثير » ، ج 2 ، ص 177 .