( 15 ) مَنْ كانَ يَظُنُّ أَنْ لَنْ يَنْصُرَهُ اللَّهُ فِي الدُّنْيا وَ الْآخِرَةِ فَلْيَمْدُدْ بِسَبَبٍ إِلَى السَّماءِ ثُمَّ لْيَقْطَعْ فَلْيَنْظُرْ هَلْ يُذْهِبَنَّ كَيْدُهُ ما يَغِيظُ
هر كس گمان مىكند كه خدا پيامبرش را در دنيا و آخرت يارى نخواهد كرد ( هر كارى از دستش ساخته است بكند ) ، ريسمانى به سقف خانهء خود بياويزد ، و خود را حلق آويز و نفس خود را قطع كند ( و تا لبهء پرتگاه مرگ پيش رود ) ؛ ببيند آيا اين كار خشم او را فرو مىنشاند ؟ !
شأن نزول :
نصرت خدا حتمى است
بعضى از مفسران ، در شأن نزول نخستين آيه از آيات فوق ، چنين نقل كردهاند :
گروهى از قبيلهء « بنىاسد » و « بنىغطفان » كه با پيامبر اسلام صلى الله عليه و آله پيمان بسته بودند ، گفتند : ما مىترسيم خدا سرانجام محمد صلى الله عليه و آله را يارى نكند و در نتيجه رابطه ما با هم پيمانهايمان از يهود قطع شود ، و آنها به ما مواد غذائى ندهند ، آيهء فوق نازل شده ، به آنها اخطار كرد و آنها را سخت مذمت نمود .
بعضى ديگر گفتهاند : گروهى از مسلمانان به خاطر شدت غضب بر كفار ، براى پيروزى پيغمبر صلى الله عليه و آله بيقرارى و بيتابى مىكردند ، و مىگفتند :
چرا وعدهء خدا در اين زمينه تحقق نمىيابد ؟ آيهء نازل شد و آنها را بر اين بىصبرى ملامت كرد . « 1 »
* * *
( ( 19 ) ) هذانِ خَصْمانِ اخْتَصَمُوا فِي رَبِّهِمْ فَالَّذِينَ كَفَرُوا قُطِّعَتْ لَهُمْ ثِيابٌ مِنْ نارٍ يُصَبُّ مِنْ فَوْقِ رُؤُسِهِمُ الْحَمِيمُ
اينان دو گروهند كه دربارهء پروردگارشان به مخاصمه و جدال پرداختند ؛ كسانى كه كافر شدند ، لباسهائى از آتش براى آنها بريده شده ، و مايع سوزان و جوشان برسرشان ريخته مىشود .
پاورقی
( 1 ) « ابوالفتوح رازى » ، و همچنين « تفسير كبير فخر رازى » ، ج 23 ، ص 15 ، ذيل آيات مورد بحث .