آيا نمىدانند هر كس با خدا و رسولش دشمنى كند ، براى او آتش دوزخ است ؛ جاودانه در آن مىماند ؟ ! اين ، همان رسوائى بزرگ است !
شأن نزول :
آتش كيفر دشمنى با خدا
از گفتار بعضى از مفسران چنين استفاده مىشود : دو آيهء فوق ، مكمّل آيهء گذشته است ، و طبعاً در همان شأن نزول نازل شده ، ولى جمعى ديگر از مفسران ، شأن نزول ديگرى براى اين دو آيه نقل كردهاند و آن اين كه :
هنگامى كه در نكوهش تخلفكنندگان از غزوهء « تبوك » ، آياتى نازل شد ، يكى از منافقان گفت : به خدا سوگند اين گروه ، نيكان و اشراف ما هستند ، اگر آنچه را « محمّد » صلى الله عليه و آله دربارهء آنها مىگويد ، راست باشد ، اينها از چهارپايان هم بدترند ، يكى از مسلمانان ، اين سخن را شنيد و گفت : به خدا آنچه او مىگويد ، حق است ، و تو از چهارپا بدترى !
اين سخن به گوش پيامبر صلى الله عليه و آله رسيد ، به دنبال آن مرد منافق فرستاد و از او پرسيد :
چرا چنين گفتى ؟
او سوگند ياد كرد ، چنين سخنى نگفته است .
مرد مؤمنى كه با او طرف بود و اين سخن را به پيامبر صلى الله عليه و آله گزارش داده بود ، گفت :
خداوندا ! خودت راستگو را تصديق ، و دروغگو را تكذيب فرما . آيات فوق نازل شد و وضع آنها را مشخص ساخت . « 1 »
* * *
( ( 64 ) ) يَحْذَرُ الْمُنافِقُونَ أَنْ تُنَزَّلَ عَلَيْهِمْ سُورَةٌ تُنَبِّئُهُمْ بِما في قُلُوبِهِمْ قُلِ اسْتَهْزِؤُا إِنَّ اللَّهَ مُخْرِجٌ ما تَحْذَرُونَ
هامش
( 1 ) « بحار الانوار » ، ج 22 ، ص 39 و ج 17 ، ص 183 ؛ « مجمع البيان » ، ذيل آيات مورد بحث .