و ديگر آنكه آن حضرت اعلم مردمان است يعنى علم او بيشتر از همه بود بعد از حضرت رسول صلوات اللّه عليه و آله « 1 » ؛ چه هرگاه اصحاب را اشكال پيش مىآمد ، در رفع آن متوسّل به آن حضرت مىشدند . و از عمر منقول است و در كتب اهل سنّت نيز مسطور كه چون در حكم الهى غلط كردى و حضرت او را تنبيه كردى و از آن برگردانيدى و بيان خطاى او كردى ، گفتى : « لو لا علي لهلك عمر » « 2 » ؛ يعنى : « اگر على نمىبود عمر هلاك مىشد » . يعنى مردم عمل به حكم غلط او مىكردند و آن موجب هلاكت و دوزخ رفتن او مىشد .
و اتقاى ايشان ؛ يعنى تقواى آن حضرت بيشتر از تقواى ديگران بود .
و ازهد ايشان ؛ يعنى آن حضرت ترك دنيا از همه بيشتر كرده بود .
و اعبد ايشان ؛ يعنى عبادت او از همه بيشتر بود . « 3 »
و اشجع ايشان ؛ يعنى دليرتر بود در غزا در راه خداى تعالى .
و مستجاب الدعوه بود « 4 » و كرامات و خارق عادت از او بسيار سرزد و
هامش
( 1 ) - ر ك : تجريد الاعتقاد ، ص 263 . پيامبر اكرم خطاب به حضرت فاطمه عليها السلام فرمود : « . . .
أو ما ترضين انّي زوّجتك أقدم أمّتي سلما ، و أكثرهم علما و أعظمهم حلما ؟ » ( مسند احمد بن حنبل ، ج 5 ، ص 46 ) .
( 2 ) - مطالب السئول ، ص 13 ؛ شرح نهج البلاغه ، ج 12 ، ص 205 ؛ ترجمة الإمام على بن ابى طالب عليه السلام من تاريخ دمشق ، ج 3 ، ص 53 - 56 ؛ احقاق الحق ، ج 8 ، ص 183 .
( 3 ) - امام باقر از امام سجاد عليهما السّلام نقل مىكند كه : پدرم به من فرمود : « يا بنيّ ! اعطني بعض تلك الصحف التي فيها ذكر عبادة عليّ عليه السّلام » فاعطيته منها صحيفة ، فنظر في شيء منها ثمّ وضعها بين يديه و قال : « و من يقوى على عبادة عليّ ؟ » ( الإرشاد ، ج 2 ، ص 142 ؛ مناقب ابن شهر آشوب ، ج 4 ، ص 149 ) .
( 4 ) - تجريد الاعتقاد ، ص 284 . شيخ حرّ عاملى در اثبات الهداة ( ج 2 ، ص 419 ) نقل كرده است :
« إنّ قوما شكوا إلى عليّ عليه السّلام قلّة المطر ، فاستسقى ، فسقوا في الحال حتّى شكوا إليه كثرة المطر ، فدعا لهم حتّى ذهب عنهم » .