كفران نعمت مىكرد . » شياطين از ميان مردم طاغيان و آن كسانند كه در مال خود به اسراف و تبذير مىپردازند و به همين سبب ناگزير از جستجوى مال از راههاى غير مشروع برمىخيزند ، و آن را جز از طريق همكارى با طاغيان به دست نمىآورند .
[ 28 ]
وَ إِمَّا تُعْرِضَنَّ عَنْهُمُ ابْتِغاءَ رَحْمَةٍ مِنْ رَبِّكَ تَرْجُوها فَقُلْ لَهُمْ قَوْلًا مَيْسُوراً
- و اگر خواستار آنى كه براى رحمتى از پروردگارت كه اميد دارى به آن برسى ، پس اين انديشه دورى جستن را با زبانى نرم و ملايم با آن در ميان گذار . » اگر از ايشان اعراض مىكنى ، پس با خندهرويى و پاسخ دادن لطيف با ايشان رو به رو شو ، و اين كمترين حقى است كه بر تو در برابر پيوستگان رحمى و خويشاوندان مراعات آن واجب است .
چگونه انفاق كنيم
؟ [ 29 ]
وَ لا تَجْعَلْ يَدَكَ مَغْلُولَةً إِلى عُنُقِكَ
- و دستت را بسته قرار مده . » / 223 در اين جا قرآن بخيلان را به كسانى تشبيه كرده است كه دستهاى خود را بر گرد گردن بستهاند و چنان مىپندارند كه اگر دست به انفاق دراز كنى بر اثر آن خفه خواهى شد و به همين سبب از انفاق خوددارى مىورزند . و آدمى مال را براى آن گرد مىكند كه در تصرف در آن آزاد باشد ، و دشواريها بر او آسان شود ، پس چون در بخشش آن بخل ورزد ، هدف از مالدار شدن آلودگى پيدا مىكند و به عكس آن درمىآيد ، چه در اين صورت به صورت خدمتگزارى براى گرد كردن مال درمىآيد ، و بخل صورت فقر موجود پيدا مىكند .
وَ لا تَبْسُطْها كُلَّ الْبَسْطِ فَتَقْعُدَ مَلُوماً مَحْسُوراً
- و نه آن را در هنگام بخشندگى باز و گشاده نگاهدار تا مبادا گرفتار ملامت يا پشيمانى و حسرت شوى . »