زينت غنى » . « 11 »
4 - تحريم شكايت به غير مؤمن
در مورد تحريم شكايت حال به هنگام تنگناهاى زندگى به غير مسلمانان كه در ذيل كتاب زكات مطرح شده است امام مىفرمايد : « من شكى الحاجة الى مؤمن فكأنّما شكاها الى اللَّه و من شكاها الى كافر فكأنّما شكا اللَّه » « 12 » كسى كه شكايت خود را نزد مؤمنى مطرح كند گوئى شكايت به نزد خدا برده و كسى كه نزد كافرى مطرح كند گوئى از خدا شكايت كرده است » .
و نيز در كتاب زكات در مورد آداب انفاق آمده است كه انسان همين كه نياز برادر مسلمان خود را احساس كرد بايد اقدام به انفاق كند و در انتظار تقاضا و شكايت حال ننشيند على ( ع ) در اين زمينه مىفرمايد :
« السخأ ما كان ابتدأ فاما ما كان عن مسألة فحياء و تذمّم » .
« سخاوت آن است كه ابتدائى باشد اما اگر به دنبال سؤال و تقاضا انجام گيرد نوعى حيا و پرهيز از مذمت است » . « 13 »
در كتاب جهاد
مىدانيم كتاب جهاد را معمولا به دو بخش تقسيم مىكنند :
« جهاد العدو ، و جهاد النفس » در قسمت اول سخن از احكام جهاد با دشمنان خارجى است و در قسمت دوم سخن از مبارزه با هوا و هوس نفس سركش است .
1 - بحث جهاد نفس
نهج البلاغه بيشترين سرمايهها را در اين قسمت در بر دارد ، و از آن جهت كه اين فصل بيشتر به كتب اخلاقى مربوط مىشود شرح زيادى پيرامون آن نمىدهيم ، همين اندازه خاطر نشان مىسازيم كه در كتاب وسائل الشيعة در ابواب مختلف كتاب « جهاد النفس » روايات زيادى از نهج البلاغه نقل شده است كه اشاره گذرا و كوتاهى را براى آنها كه مايلند بيشتر مطالعه كنند در اينجا مىآوريم :
1 - باب وجوب اليقين باللَّه حديث 10 .
2 - باب وجوب غلبة العقل على الشهوة حديث 4 .
هامش
( 11 ) وسائل الشيعه جلد 6 صفحه 309 حديث 13 ( نهج البلاغه حكمت 66 ص 479 ) .
( 12 ) وسائل الشيعه جلد 6 صفحه 312 حديث 2 ( نهج البلاغه حكمت 427 ص 551 ) .
( 13 ) وسائل الشيعه جلد 6 صفحه 321 ( نهج البلاغه حكمت 53 ص 478 ) .