6 - قلب منحرف و بدون درك : نسبت به مسائل الهى و اجتماعى عدهاى بدون درك هستند ، مثل آنها مثل كودكى است كه در كلاس سوم ابتدائى درس مىخواند و شما بالاترين فرمول فيزيك و رياضى را براى اين كودك شرح و تفسير كنيد همانطور كه اين كودك اصلا متوجهء حرفتان نمىشود ، آن عدهاى كه نسبت به مسائل الهى دركى ندارند نيز متوجهء مسائل و مباحث الهى نمىشوند :
« لَهُمْ قُلُوبٌ لا يَفْقَهُونَ بِها وَ لَهُمْ أَعْيُنٌ لا يُبْصِرُونَ بِها »
.
7 - قلب قسى :
« ثُمَّ قَسَتْ قُلُوبُكُمْ مِنْ بَعْدِ ذلِكَ فَهِيَ كَالْحِجارَةِ أَوْ أَشَدُّ قَسْوَةً »
.
8 - قلب مرعوب :
« سَنُلْقِي فِي قُلُوبِ الَّذِينَ كَفَرُوا الرُّعْبَ بِما أَشْرَكُوا بِاللَّهِ »
در جبههء جنگ حق بر عليه باطل يكى از علل پيروزى رزمندگان ما بر سپاه دشمن همين مسألهء رعب بود كه خداوند در دل كافران گذاشته بود كه باعث شد دشمن حتى براى اسارت هم در صف بايستد .
9 - قلب مختوم :
« خَتَمَ اللَّهُ عَلى قُلُوبِهِمْ وَ عَلى سَمْعِهِمْ وَ عَلى أَبْصارِهِمْ غِشاوَةٌ . »
قلبى كه زنگار گرفته است و به تعبير ديگر :
« كَلَّا بَلْ رانَ عَلى قُلُوبِهِمْ ما كانُوا يَكْسِبُونَ »
.
10 - قلب منافق :
« فَأَعْقَبَهُمْ نِفاقاً فِي قُلُوبِهِمْ إِلى يَوْمِ يَلْقَوْنَهُ »
.
11 - قلوب متفرق :
« تَحْسَبُهُمْ جَمِيعاً وَ قُلُوبُهُمْ شَتَّى . »
12 - قلب مشمئز :
« وَ إِذا ذُكِرَ اللَّهُ وَحْدَهُ اشْمَأَزَّتْ قُلُوبُ الَّذِينَ لا يُؤْمِنُونَ بِالْآخِرَةِ »
در قرآن خصوصيات منافق و قلب منافق را مىخوانيد كه مىفرمايد :
« أَوْ كَصَيِّبٍ مِنَ السَّماءِ فِيهِ ظُلُماتٌ وَ رَعْدٌ وَ بَرْقٌ يَجْعَلُونَ أَصابِعَهُمْ فِي آذانِهِمْ مِنَ الصَّواعِقِ حَذَرَ الْمَوْتِ وَ اللَّهُ مُحِيطٌ بِالْكافِرِينَ »
. اگر در آياتى كه دربارهء منافق آمده است دقت كنيد ، مىبينيد كه عالىترين روانشناسى