ج - در مناقب « 1 » آمده است كه سابقه آن در دست هست ، و آن عبارتست از معراج موسى بن عمران عليه السّلام است كه خداى تعالى او را با جسد و روحش تا طور سينا برد ، و در قرآن در خصوص آن فرموده :
« وَ ما كُنْتَ بِجانِبِ الطُّورِ ،
تو در جانب طور نبودى » ، و نيز ابراهيم را تا آسمان دنيا برده در قرآن فرموده :
« وَ رَفَعْناهُ مَكاناً عَلِيًّا ،
او را تا جايى بلند عروج داديم » ، و درباره رسول خدا صلّى اللّه عليه و آله فرموده :
« فَكانَ قابَ قَوْسَيْنِ ،
پس تا اندازه قاب دو قوس رسيد » و معلوم است كه اين به خاطر علو همت آن حضرت بود . « 2 »
س 1353 - آيا مسألهء « معراج » قابل انكار است ؟
ج - آنچه كه سزاوار است در اين خصوص گفته شود اين است كه اصل « اسراء » و « معراج » از مسائلى است كه هيچ راهى به انكار آن نيست چون قرآن دربارهء آن به تفصيل بيان كرده ، و اخبار متواتره از رسول خدا صلّى اللّه عليه و آله و امامان اهل بيت بر طبق آن رسيده است .
و امّا دربارهء چگونگى جزئيات آن ، ظاهر آيه و روايات محفوف به قرائنى است كه آيه را داراى ظهور نسبت به آن جزئيات مىكنند .
ظهورى كه به هيچوجه قابل دفع نيست ، و با در نظر داشتن آن قرائن از آيه و روايات چنين استفاده مىشود كه آن جناب با روح و جسدش از مسجد الحرام
هامش
( 1 ) . مناقب ، ج 1 ، ص 177 .
( 2 ) . الميزان ؛ ج 13 ، ص 39 و 40 . [ با تصرف ]