وى بگيريم . امّا خداى عز و جل ساحتش عزيزتر و مقدستر از آن است كه از اعمال بندگان بدكارش متضرر شده و نقصى بر او وارد آيد . « 1 »
( * * ) عسى ( و لعلّ )
س 934 - كلمهء « عسى » و « لعلّ » بهمعناى اميدوارى و شايد ، در كلام خداى تعالى چگونه قابل توجيه است ؟
ج - كلمهء « عسى » و « لعلّ » در كلام خداى تعالى بر همان معنايى دلالت مىكند كه در كلام غير خدا دلالت مىكند ، و آن معنا عبارت است از اميدوارى ، چيزىكه هست اميد در غير خدا قائم به شخص جاهل است ، ولى در خداى تعالى قائم به او نيست ، چون منزه از جهل است بلكه قائم به مقام است ، يعنى كسى كه در چنين مقامى قرار گيرد و جوانب كلام را زير نظر داشته باشد ، مىفهمد كه جا دارد چنين و چنان شود ، به خلاف اميدوارى در غير خدا كه هم ممكن است قائم به نفس اميدوار باشد و هم قائم به مقام تخاطب و گفت و شنود . « 2 »
هامش
( 1 ) . الميزان ؛ ج 3 ، ص 6 و 12 .
( 2 ) . الميزان ؛ ج 14 ، ص 214 .