بود ، تا آنجا كه چون او تابعيت عراق را داشت و بسيارى از علماء و فضلا و طلاب نداشتند ، خانههايى را كه مىخريدند همه به نام او مىكردند ، و شايد هنگام وفاتش بيش از پانصد خانه از افراد مختلف به نام او بود ، كه هيچ كدام با مشكلى روبرو نشدند ( رحمة اللَّه عليه ) .
از سوى ديگر هنگامى كه امانت در يك جامعه يا در يك خانواده حكم فرما شود ، مايهء آرامش فكر و روح آنها است ، زيرا در صورت احتمال خيانت همه از هم وحشت دارند و دائماً از اين نگرانند كه خيانتى نسبت به آنها صورت نگيرد ، و مال يا جان يا ناموس يا مقامشان به خطر نيفتد ، و به يقين ادامهء چنين زندگى كه افراد از يكديگر بترسند ناگوار و دردناك است واى بسا سبب بيمارىهاى جسمى و روحى فراوانى شود .
از سوى سوم امانت بسيارى از هزينههاى زندگى را كم مىكند ، و سبب صرفهجويى در وقت و عمر و مال است ، زيرا هنگامى كه راه خيانت در محيط باز شود مديران و مسؤلان مختلف ناچارند بازرسها و حسابرسهايى با هزينههاى سنگين براى پيشگيرى از خيانتهاى احتمالى در بخشهاى مختلف بگمارند ، و گاه لازم مىشود نسبت به بازرسها هم بازرسهاى ديگر كه اعمال آنها را كنترل كنند در نظر بگيرند . هر چند اين امور نيز به طور كامل نمىتواند جلو مشكلات ناشى از خيانت را بگيرد ، ولى به هر حال جلو از بين رفتن نيرو و سرمايهء زيادى را مىگيرد ، هم اكنون در جامعهء خود شاهد و ناظر مسايل دردناكى در زمينهء اسناد مالى و از ميان رفتن اعتماد و امنيت اقتصادى و به زندان افتادن افراد زيادى در اين رابطه هستيم كه اگر به جاى اينها كمى صداقت و امانت بود ، هيچگاه گرفتار اين ضايعات عظيم نمىشديم .
از سوى چهارم امانت سبب جلب محبت و پيوند دوستى در ميان افراد است ، در حالى كه خيانت عامل بسيارى از جنايات و حوادث ناگوار اجتماعى است اگر پروندههاى جرائم و جنايات را ورق زنيم مىبينيم بسيارى از آنها زائيدهء خيانتها است ، اگر دربارهء طلاقها و جدايىها ، بحث و بررسى كنيم ، سرچشمهء بسيارى از آنها
اخلاق در قرآن ( فارسى ) — صفحة 189
مساهمون: الشيخ ناصر مكارم الشيرازي
ص١٨٩